Александровіч. Напор 3 С. Баранавых. Два канц




старонка1/22
Дата канвертавання14.02.2019
Памер4.49 Mb.
  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   22

/

3 Ь М Е С Т

Стар.

  1. Александровіч. Напор 3

С. Баранавых. Два канцы . 27

Ц. Зарэчны. Эльбрусы чалавечага шчасьця 55

3. Астапенка. Два таварышы 68



  1. Бранеўскі. На сьмерць рэволюцыянэра (верш) 80

П Сьвішч. Песьня аб староіі шынэлі (верш)
81

Н а р ы с ы

Я. Скрыган. Гомсельмаш 83

Крытыка, гісторыя і мэтодолёгія літаратуры

Е Гальперына. За ленінскі этап літаратурназнаўства . . , і-19

А. Салагуб. Літаратура польскага пролетарыяту 125

Р, Рубіна. Да пытаныія аб пацыяналыіай форме ў літаратуры 138

Бібліографія

Алёшын. Пра „Аноресьць аб вечным міры* М. Залка . 141)

Я. Ш. Пра „Чорную віріпо* Б. Мікуліча 151

Бібліографічны паказыіік да часопісу за 1930, 31 г. 152




П Р О Л Е Т А Р Ы У С І X К РА Е Ў, ЗДУЧАЙЦЕС ЯІ

МАЛАДНЯК

ЛІТАРАТУРНА-МАСТАЦКАЯ і ГРАМАДЗКА-ПОЛІТЫЧ- НАЯ ЧАСОПІСЬ—ОРГАН БЕЛАРУСКАЙ АСОЦЫЯЦЫІ 83 Я ■ ПРОЛЕТАРСКІХ ПІСЬМЕНЬНІКАЎ Ы Я Ш


П А Д Р Э Д А К Ц Ы Я Й ІЛ. БАРАШКІ, П. ГАЛАВАЧА, А. ЗВОНАКА,

В. І'АВАЛЯ, Я. ЛІМАНОЎСКАГА, А. МОРКАЎКІ. А. СЯНЬКЕВІЧА



ГОД ВЫДАНЬНЯ ДЗЕВЯТЫ

К Н I Ж К А
ДВАНАЦЦАТАЯ

МЕНСК Ш БЕЛАРУСКАЕ ДЗЯРЖАЎНАЕ ВЫДАВЕЦТВЛ. ■ 1931

? 43. •л V **




Падрукавана ў АрукарнІ „ПАЛЕСДР; К“, Гомель. Зак. № 859—3000 зкз. Уя. Галоўлітбелу № 138


Андрэй Александровіч

Н а п о р1)

(П'еса)

Трэці акт Вязьмо IX

Прадвясеньні вечзр. Адліга... Адчынены сход комсамольскае ячэйкі. Апроч комсаыоль. цаў прысутнічаюць старэйшыя рабочыя. Сярод іх Мер'ема. Стрзльбін —старшыня сходу

Клім


Насыіеў урачысты час,

Пара перамогі настала,

Глянуць, што зроблена ў нас,

Нашым ударным кварталам.

Заданьне было- 900,

1000—сустрэчнае слова.

На сёньня зрабіў завод—

948.


Акуліна Карпаўна 3 паловай!

К л і м


Каб зьдзейсьніць сустрэчны плян—

Адна засталася дэкада.

Г а л а с ы

—Апавясьціць гураган!

—Што гураган,—кананадуі

Клім


Штурмам юнацкіх сіл Мы ўцягнем старэйшых, верна.

I разам, напорам усіх,

Тысячу вышлем у тэрмін.

Ня лёгка яно, але~вы,—

‘) Пачатак глядзі ў № 11.

Пастаноўка па гэтаму тэксту не дазваляецца. Для пастановак кавчатковы аўтар- скі тэкст можна атрымаць у Белдрамтаварыстве. Розныя перадрукі п'есы рабіць па папярэдняй дамоўленасьці з аўтарам.



2


АНДРЭМ ЛЛЕКСАНДРОВІЧ

Рабочым лапалькым прыбоеы,

На сёньня з баёў штурыавых 3 гонарам выйшлі, гэроі.

Давалася цяжка. Былі • І будуць яшчэ перашкоды.

Але ў барацьбе мы .расьлі,

У агні бальшавіцкіх паходаў.

І тысяну, як адзін Навалаю—ўзяць барыкады!

Вашае слова—пачын У штурме апошняй дэкады...

Чыж (У псрабіўку з іншымі)


  • Слова!

  • За!

  • Абавязкова!

  • ГІрапанова!

  • Дай сказаць!

Стрэльбін

Па парадку, ня крычы.

Першы слова мае Чыж,

(Да прэзыдыуму прабіраецца Мер'ема, іэтым самым перзш- каджае іаварыць Чыжу і ў вынікулю перабівае).

Чыж


Гураган—найлепшы сродак,

Каб прарыў...

Мер'ема

Мае сынкі,



Каб заказ аддаць у час—

Трэба ўсім адным заходам Стаць за працу, за станкі.

Ня дай божа—гураганам,

Ён зьніштожа ўсё, на звод.

1 нашто, сынок каханы,

Зваць няшчасьце на завод.

Лепш па мойму, па старому Працаваць, як сьвеціць сьвет.

Толькі ўцягнешся, да до-ому,

Завадзкі гудок заве.

Хоць бы так, гадзін дванаццаць,

Восем—што-ж гэта для нас?

А ў дванаццаць


Добрай іірацай—

Можна выканаць закаа!

Згода, сынку?

Б а з ы л'ь

Не, ня згода.

Наркампрац сказаў—заводы Маюць свой працоўны кодэкс.

Стрэльбін

Ціха, звады, ў нас дэкада, Прапаную ня крычаць.

Мішка


Верна, хлопцы, ціха... Даць За даесяць дзён павінны мы Пяцьдзесят і два дамы.

Так што...

Акуліна Карпаўна Дайце слова.

Нам не'50 і 2—

А 51 з палозай.

Мішка


Братва, трывога! Ўдарыць моцна! . Сто—павінен даць завод! Абвясьціць на соты процант Наш вытворчы штурм-паход.

Наш уздым—усіх рабочых Зазаве ў рашучы бой.

І трохзьменна, дні і ночы,

Ні хвіліны на прастой,—

Плян ударны наш, вытворчы Зьдзейсьнім працай штурмавой.

Галасы


  • Верна!

  • Правільна!

  • Аблогай!

Стрэльбін (дыктуе сакратару)

І запішам так: Трывога, Абвясьціць на ўвесь завод,

А таму наладзіць сход,

Наш вытворчы штурм-паход.>,



  • Згода?


АНДРЭЙ АЛЕКСАНДРОВІЧ

Галасы

  • ЁсьцьІ

  • Прарэдакціруй!

Стрэльбін

Значыць, хлопцу, толькі шчыра.



(Глядзіць у бМк-нот)

А ў бягучых- слова мае Наш заўком—таварыш Заяц.

Акул. Карп.

Хай яшчэ зрабіць павінны 51 з паловай.

Вашым сёньняшнім пачынам,

Лепш сказаўшы, пастановай—

Будзе сто абавязкова.

На сваім чарговым схсдзе Камітэт наш завадзь.!

Ухваліў ўзнагародзіць,

Запісаўшы пункт такі:



(чытае вельмі хутка)

Слухалі:


Аб прэмірапаныіі комсамольцаў за ўзорную працу.

Пастанааілі:

Лічачы, што ў першым ударным квартале, атрымаўшы заданьне выпуск дзевяці соцен стандартных дамоў для гэрояў соцыялісгычнага , Донбасу і прымаючы пад увагу, што завод ня быў прыстасаваны пры недахопе рабочае сілы, комсамольскія вытворчыя брыгады вы- сунулі сустрэчны, абкругліўшы ў тысячу дамоў.—штурмавалі гэты плян, як сапраўдныя змагары за соцыялізм. Зроблена ўжо 945 (дадае ад сябе).,. На сёньня 948 з паловай (нытае далей).

Гэта дзсягнута на аснове правільнага кіраўніцтва партыйнага колектыву і на аснове ўжьіваньня комуністычных мэтадаў працы соцспаборніцтва, ударн...

Г аласы


  • Досыць!

  • Во нагарадзілі!

  • Ўсё-ткі, што-ж пастанавілі?

Акуліна Карпаўна

Пастанавілі? Ухвалілі закупіць адзін мотоцыкль і адзін фото-апараг на сродкі фабкому, выклікаць дырэкцыю зрабіць гое самае, і прасіць ЦСПСБ, паколькі мярку-



6


напор

ецца паездка рабочых-ударнікаў вакол Эуропы, даць нам адно мвсца і... перадаць штабу комсамольскіх ударных брыгаддля раздачы лепшым ударнікам ленін- скага комсамолу нашага заводу. (Агульны ўздым).

Чыж


Во, красуй, мая качалкаі Галасы:

  • Прэміроўка.

  • Мотоцыкль!

  • Прэміроўка—за штурмоўку!

  • Гэта лоўка!

  • Малайцы!

Стрэльбін

Па парадку. Хто там дурыць?

Падавай кандыдатуры.

Галасы (на перабой)


  • Мішку!

  • Мер'ему!

  • Кірыл Антонавіч!

  • Чыжа!

  • Стрэльбіна

  • Васілісу (сьмех)

Стрэльбін

Лепшым трэба, той—хто ўзор,

Хто комсамольскі браў напор.

Хто працаваў з агнём, як сьлед.



(чытае сьпіс)

Мішку?


І’аласы

  • Даць!

  • Мотоцыклет!

Базыл ь

Ён рэдактар. Для работы,

Як сказаў пісьменьнік Гётэ,

Мішку выдаць трэба фото.

Стрэл ьбін Галасую!

Хто супроць?.. Аінагалосна.

Ціха вы... Далей ідзем мы.

На чарзе цяпер Мер'еыа.

Даць?

7


АНДРЭЙ АЛЕКСАНДРОВІЧ

Г ал асы

Даць! Лбавязкова!

М ер'ема

Не, ня трэба, што вы, дзеткі... Стрэл'ьбін

Галасну. Мотоцыклетку,

Даць Мер‘еме. Хто супроць?

Міп:ка

Хлопцы, кіньце жартаваць,



Дзе старэнечкай катацца. Прапаную клапатаць Ёй імя—Гэроя Працы.

(іул адабрэньпя)

Стрэльбін

Кірыл Антонавіч—наступны. Галасьнём? Супроць? Няма. (воплескі)

Стрэльбін

Вось і ўсё.

Акуліна Карпаўна.

Яшчэ, дарэчы,

У Эўропу—месца нам бясспрэчна. Стрэльбін

Калі так, настугіны Чыж.

Галасы


  • Выдаць!

/ — Даць!

  • Броніраваць!

Стрэл ьбін

Хто супроць? Няма. Канчаем.

Акуліна Карпаўна.

Іншых з сьпісу я вам раю Ўсіх цяпер замацаваць.

Бо й дырэкцыя, я знаю, Прэміроўку хоча даць.

Сенька


Прапаную толькі з сьпісу Ня выкідваць Васілісу...

(сьмех)


НАПОР

Мішка

Тяварышы, трывогаі Прарыў бярэ ў палон.

Яшчэ работы многа—

I толькі дзесяць дзён.

Ня трэба захапляцца,

Усю моц на штурм-паход.

Г аласы


  • Таварышы, за працуі

  • Атакай на заводі

Чыж

Як сакратар рэдакцыі,—

Давайце матар'ял

Пра жыцьцё, аб працы і

ГІра ўдарны наш квартал.

Газэтку мы на сьвята Во! зьвярстаем вам.



Акуліна Карпаўна

3 Донбасу дэлегаты На сьвята еду.ць к нам.



Стрэльбін

За нашу перамогу,

За ўдарны наш квартал,—

Таварышы, трывога!

Даёш інтэрнацыя...

(Адпазу спахваціўшыся)

Братцы, хлопцы, хлопчыкі,

Забыліся зусім,—

3 лепшых-лепшы ўдарнік У нас—таварыш Клім.

Яму ўзнагароду!

Галасы


  • ГІашанаІ

  • Гонар!

  • Чэсьцьі

  • Бальшавіку старэйшаму,

  • Кіраўніку, таварышу,

  • Хадайнічаць на елаву—

  • Ордэн Леніна

— Ордэн Леніна.

  • Качаць,.. Вітаць! Ушанаваць!

(Качаюць Кліма і птць „Выхрн враждебныі воют над налліу.

9


АНДРЭЙ АЛЕКСАНДРОВІЧ

Вязьмо Х-ае.

Ноч. Цемен:. Трывога. Сірэна. Бегае пражэхтар. Гул. Звон. Трывога...

На бышцы (што на берэзе) ды эктлр. інжынэр, вартавы.

Дырэктар (уілядаецца на раку)

На вачох прыбывае вада.

Затопіць завод.

Інжынэр

3 берагоў Падымаецца ўверх.



Вартавы

Вада.


Дырэк тар

Ход стыхіі. Яго Нельга асіліць. Удар.

Стане завод.

Вартавы

I на многа...

.

Ды рэктар



Усе меры—дармя.

Вартавы

Ва-ада.


Дырэктар

Ахвярай лягла перамога.

Усе меры дарма. Не чакалі У няршыню так расходзяцца хвалі.

Інжынэр

Каб захаваць завод,

Выйсьце я бачу, але Рокат разьюшаных вод Частку пасёлку зальле.

Падняўшы плаціну здолім Стыхію на бок скіраваць.

Будынкі затопіць ня болей Сантымэтраў 75.

I тыя ўсяго, што ля клюбу.



Вартавч

Ніякай тут страшнае згубы..



(Прыбяіаюць рабочыя і жанчыны з крыха.п-лямантам. Гудуць іудкі. Ракочуць хаалі. ' рыОяіае Васіліса.

10


Васіліса

Шго гакое? Што тут стала?



Ліпа

Гаварыла-ж я казала...



Галасы

Крот (прыбяіае ў ніжняй бнлізьнг)

  • Ох, няшчасьце,

  • Ах, няшчасьце,—

Пабягу будзіць жану.

Стрэльбін

Ня крычацьі



Сенька

Прымайце валкі!

Чы ж

Во, размый, тваю качалку!



Г а л а с ы

  • Сьцеражыся!

  • Прыбывае...

Кандраль

Бог разгневаны карае...

Гнязду антыхрыста—ня жыць.

Г а л а с ы



  • Ратавацца.

  • Прыбывае.

  • Ня крычыце.

  • Што рабіць?

Дырэктар (узышоў на вышку)

Таварышы, спакойна. Наш завод Паводка вывядзе ў расход.

А павінна ўсё зрабіць,

Каб наш завод застаўся жыііь.



Стрэльбін

Адратаваць завод павінны!



Дырэктар

Для гэгага—праз дзьве, праз тры хвіліны Падняць павінны мы плаціну.




АНДРЭЙ АЛЕКСАНДРОВІЧ

Кандраль

Што?.. Плаціну? Небясьпека? Завод важней для ча-ла-ве-ка? Тапіць рабочых? Душагубы! Дырэктар

Вада ня дойдзе і да клюбу... Галасы.


  • А, божа мой...

  • Хачу я жыць...

  • Гіашкадуйце дзетакі

  • Ня даць плаціну!

  • Адстаяць!

Кандраль

Адзін раз гінуць За Саветы.



Міша

Ціха, цёткі, ня крычаць... Стрэльбін

Інжынэру дай сказаць.

Г' о л а с

Ён ня наш.

Кандраль

Ён шкоднік, братцы!..



Галасы

  • Нас затопяць.

  • Ратавацца!

Чыж (да Кандраля)

Замаўчы... тваю качалку! Дырэктар

Ціха, што гэта за свалка.

Нікому сьмерць не пагражае.

Ня трэба панікі...

Кандраль

Мы знаем,

Пагражае Ці... пужае...

Інжынэр

3 будынкаў, што ад клюбу справа,

Выселіць, і нават

Вада зусім ня болей зойме...



12


1аласы

  • Дух твой займе!

  • Шкоднік!

  • Контра!

Кандраль

Падумаць толькі—што такое?! Тапіць рабочых, іх дзяпейі Па-бальшавіцку гэта?



Стрэльбін л дырэктсра)

Гэй,


Пасгаім—дык хвалі хлынуць,—

Дай эагад падняць плаціну.



Жанчына (падбухтораная Кандралелі)

А на што я нараджалася,

А на што я гадавалася,

А мая галоўка бедная...



Другая (яе перабіваючы)

Не карай нас, божа ласкавы, Сьмерць прышлі мне чалавечую,— Як памерла мая матанька,

Як памёр мой родны татанька... Мне, рабе тваёй, памерці,

Не тапеліцай нявіннаю...



Мішка

Эх, чаго вы, сястрыцы і маткі, Жы.веце-ж вы і будзеце жыць. Калі-ж і падмочацца хаткі,

Па гэтай бядзе галасіць? Сьцішацца хвалі, заплачам, Пацерпім ня тыдзень, а год... Плаціну падняць гэта значыць Адратаваць завод.

Эх, цёткі, ад гэтай паводкі Завод наш змарнее зусім.

Ня праўда? Скажыце? А ўсё-ткі Чаго мы бунтуем, крычым?

М е р ‘ е м а

Верна, Альжбэтка,

Сама ты і дзегкі Пяройдзіш да нас. Ідзём...



(Альжбэта, лямантуючы оыходзіць)


АНДРЭЙ АЛЕКСАНДРОВІЧ

Кандраль

Не дадом алаціну, не дадом!

Грудзямі ляжам, трунам ляжам,

Мы адстоім галавой!

Чыж

Гэтак важна,



  • Трупам ляжам—

Зьляжаш, сволач, сам-сабой.

Г аласы



  • Дакуль стаяць?

  • Спазьніцца зможамі

  • Падняць плаціну.

Кандраль

Асьцярожна!



Рабочы (да Кандраля).

Не гарлань,

Былога... здань.

Падняць плаціну гіатрэбная справа.

Толькі снакой і рухавасьць.

Дырэктар (юлас заіаду)

Стрэльбін,

Сабраць людзей і жвава Выселіпь правы квартал.

Пакуль—высяляйце у клюб.



Стрэльбін

Ёсьць.


(3 гра падой выходзіць, за ім бабы лямантуючы) Кандраль

Братцы, з месца не кратацца!



Дырэктар

Таварыш Міхась,

3 народам бяжы,

За складам—адкіньце глыбей кражы!



Мішка

Ёсьць! (бяжыць з грамадой)

Дырэктар (да Сенькі)

Таварыш Клейне,

Зьбяры брыгаду,—


НАПОР

У час высяленьня Захоўваць парадак.

Беражыцеся зладзеяў!



Сенька

Ёсьць! (выходзе)



Дырэктар

Шпілеўскі, дзе ён?



Базыль

ЯІ

Дырэктар

Дасі нам знаць,

Як скончаць... высяляць.

Базыль

Ёсьцьі (пабег)



(Засталіся дырэктар, інжынзр, еартавьі, ля вышкі стуліў- шыся Васіліса, Кандраль—з т 4—5 сэзоньнікаў. Дырэк- тар, інжынзр, бартавы ідуць з вышкі. Заіараджвае дарогу Кандраль і яю сэзоньнікі).

Дырэктар

Што пасталі? На падмогу,

К высяленьню.

Кандраль

ІЛто?


Дырэктар

ДарогуІ


Кандраль

Што? Дарогу? Сьмерць рабочым?

Жыць рабочыя ня хочуць?

Шыю зломіш, мой паночак.. (іруба)

Хай змывае, каб і вочы Завод убачыць ке маглі.

Ты ня руш плаціны, чуеш?



Дырэктар

Адыйдзі! Ты—горш скаціны,

Розум траціш, сукін сын.

Кандраль

Брац'я, бяры і... пад плаціну!


  1   2   3   4   5   6   7   8   9   ...   22


База данных защищена авторским правом ©urok.shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка