Праграма да датковага ўступнага іспыту ў магістратуру




Дата канвертавання08.05.2018
Памер366.65 Kb.
МІНІСТЭРСТВА АДУКАЦЫІ РЭСПУБЛІКІ БЕЛАРУСЬ
УСТАНОВА АДУКАЦЫІ

“ВІЦЕБСКІ ДЗЯРЖАЎНЫ УНІВЕРСІТЭТ ІМЯ П.М. МАШЭРАВА”


ЗАЦВЯРДЖАЮ

Рэктар ВДУ імя П.М. Машэрава

А.У. Ягорау

“___” _____________2018 г.

ПРАГРАМА

да датковага ўступнага іспыту ў магістратуру

па дысцыпліне “Ўсеагульная гісторыя”

па спецыяльнасці 1-21 80 16 Айчынная гісторыя

Віцебск 2018

СКЛАДАЛЬНІКІ:
Нікалаева І.Ў. – загадчык кафедрай ўсеагульнай гісторыі і сусветнай культуры, кандыдат гістарычных навук, дацэнт

РЭКАМЕНДАВАНА ДА ЗАЦВЯРДЖЭННЯ:


кафедрай ўсеагульнай гісторыі і сусветнай культуры

(пратакол № 2 ад 23.02.2018г.)

ТЛУМАЧАЛЬНАЯ ЗАПІСКА
Праграма курса “Усеагульная гісторыя” прадназначана для паступаючых у магістратуру на дзённую і завочную формы навучання па спецыяльнасці “Усеагульная гісторыя” гiстарычнага факультэта.

Праграма падрыхтавана на аснове зместа выкладаемых курсаў па кафедры ўсеагульнай гісторыі і сусветнай культуры. Акрамя таго, ў якасці крыніц выкарыстоўваліся тыпавыя праграмы, адобраныя Міністэрствам адукацыі Рэспублікі Беларусь.

Мэтай праграмы з’ўляецца пошук заканамернасцяў і асаблівасцяў развіцця розных цывілізацый. Праграма арыентавана на комплекснае вывучэнне сацыяльна-эканамічных, палітычных і духоўных працэсаў чалавечага грамадства.

Структура праграмы ўключае ў сябе змест курса і спіс літаратуры, разлічаны на выпускнікоў гiстарычнага факультэта, які складзены з улікам навінак вучэбнай і навуковай літаратуры. Змест праграмы акцэнтуе ўвагу на выяўленне сутнасных элементаў генезіса станаўлення і развіцця сусветных цывілізацый, характарыстыцы іх важнейшых рыс.



ЗМЕСТ
СТАРАЖЫТНАЕГІПЕЦКАЯ ЦЫВІЛІЗАЦЫЯ

Ў ІІІ-ІІ ТЫСЯЧАГОДДЗЯХ ДА Н.Э.

Егіпет перад узнікненнем цывілізацыі. Узнікненне старажытнаегіпецкай цывілізацыі і пачатковы перыяд яе гісторыі. Егіпет ў час будаўніцтва вялікіх пірамід. Росквіт старажытнаегіпецкай цывілізацыі. Гаспадарчы ўздым пры ХІ-ХІІ дынастыях фараонаў. Знешняя палітыка. Утварэнне імперыі. Рэлігійна-палітычная рэформа Аменхатэпа ІУ (Эханатона). Аслабленне і заняпад егіпецкай дзяржавы.

Культура і культурнае жыццё Старажытнага Егіпта ў ІІІ-ІІ тысячагоддзях да н.э.
ЦЫВІЛІЗАЦЫІ СТАРАЖЫТНАЙ МЕСАПАТАМІІ

Ў ІV-ІІ ТЫСЯЧАГОДДЗЯХ ДА Н.Э.

Міжрэчча перад ўзнікненнем цывілізацыі Засяленне краіны. Вынаходства пісьменнасці. Шумер — радзіма старажытнай гарадской цывілізацыі. Лагаш. Рэформы Урунімгіны. Ранняя дыяспара ў Міжрэччы. Саргон І. ІІІ дынастыя Ура. Амарэйскае заваяванне.

Вавілонія ў ІІ тысячагоддзі да н.э. Дзейнасць Хамурапі. Асірыйская і Новававілонская супердзяржавы ў канцы ІІ - пачатку І тысячагоддзя да н.э.

Культура Міжрэчча ў ІV-ІІ тысячагоддзях да н.э.


Узнікненне і сутнасць антычнага поліса.

Афінская дэмакратыя і спартанская алігархія як палітычныя сістэмы ў V ст. да н.э.

Паняцце поліса ў антычнай і сучаснай гістарыягафіі. Асаблівасці складання класавага грамадства і дзяржаўнасці ў форме полісаў у архаічны перыяд. Роля раннегрэчаскай тыраніі і “вялікай грэчаскай каланізацыі” у фарміраванні поліснага ладу, развіцці рабаўладальніцкіх адносін. Характарыстыка эканамічнай асновы поліса – антычнай формы ўласнасці.

Асноўныя этапы станаўлення і развіцця Афінскай рабаўладальніцкай дэмакратыі. Рэформы Эфіальта і Перыкла. Афінская архэ і Афінская дэмакратыя. Узаемаадносіны цэнтра і саюзнікаў, супярэчнасці ўнутры саюза. Дзяржаўнае ўладкаванне Афінскай дэмакратыі: народны сход, савет пяцісот, геліэя, арэапаг, магістратуры. Ахова канстытуцыі-трафэпаранамон. Гістарычная прагрэсіўнасць і абмежаванасць Афінскай дэмакратыі.

Асаблівасці палітычнай арганізацыі Спарты: апэла, герусія, эфарат. Панаванне алігархіі. Царская ўлада. Архаічны дэмакратызм. «Спартанскі міраж» у антычнай і сучаснай гістарыяграфіі.
СТАРАЖЫТНАРЫМСКАЯ ЦЫВІЛІЗАЦЫЯ

(ПЕРЫЯД РЭСПУБЛІКІ)

Асноўныя перыяды ў гісторыі і культуры старажытнарымскай цывілізацыі.

Ранні Рым (VІІІ-УІ ст. да н.э.). Этрускі. Заснаванне Рыма. Рэформы Сервія Тулія. Палітычны пераварот 509 г. да н.э. і ўсталяванне рэспублікі ў Рыме. Эканамічнае і сацыяльна-палітычнае развіццё ранняй рымскай рэспублікі (V-ІV ст. да н.э.). Дзяржаўны лад Рымскай рэспублікі.

Заваяванне Рымам Італіі. Утварэнне рымска-італійскай канферэрацыі (VІ-ІІІ ст. да н.э.). Рым — уладар Міжземнамор’я. Пунічныя войны. Ганібал. Вынікі Пунічных войнаў.

Рымская рэспубліка ў ІІ - першай трэці І ст. да н.э. Барацьба ўнутры рымскага набілітэту. Тыберый і Гай Гракхі. Паўстанне Спартака. Крызіс і падзенне рымскай рэспублікі (І ст. да н.э.). Рэформы Сулы. Дыктатура Цэзара. Антоній і Актавіян.
СТАРАЖЫТНАРЫМСКАЯ ЦЫВІЛІЗАЦЫЯ (ПЕРЫЯД ІМПЕРЫІ)

Фарміраванне асноў манархічнай улады ў Рыме. Прынцыпат Аўгуста. Арганізацыя імперыі. Праўленне дынастыі Юліяў-Клаўдзіяў. Палітычны крызіс і грамадзянская вайна 68-69 гг. Праўленне Флавіяў.

“Залаты век” рымскай імперыі (ІІ ст. н.э.). Дынастыя Антанінаў. Заваяванні Траяна. Крызіс рымскага рабаўладальніскага грамадства і дзяржавы ў ІІІ ст. н.э. Дынастыя Севераў. Сенатарскія імператары. Аслабленне цэнтральнай улады.

Сістэма даміната (ІV ст.). Рэформы Дыяклетыяна. Канстанцін. Рэлігійная палітыка Канстанціна. Афіцыйнае прызнанне хрысціянства. Нікейскі сабор. Барацьба з арыянствам. Эдыкты Феадосія І 380 і 392 гг.

Падзенне Заходняй рымскай імперыі.

Культура Старажытнага Рыма. Антычнае хрысціянства.



Асноўныя ТЭНДЭНЦЫІ РАЗВІЦЦЯ ЗаХоДНЯЙ еЎропЫ

Ў сЯрЭднеВЕЧЧЫ

Тэрмiн "сярэднiя вякi". Яго разуменне рознымi гiстарычнымi школамi сучаснасцi. "Кароткае" i "доўгае" сярэднявечча. Феадалiзм i яго разуменне ў сусветнай гiстарыяграфii. Фармацыйны i цывiлiзацыйны падыходы ў медыявiстыцы. Асноўныя напрамкі ў сучаснай медыявістыцы. Беларуская медыявістыка.

Генезiс феадалiзму. Тэорыя сiнтэзнага, слабасiнтэзнага i безсiнтэзнага зараджэння феадальных дачыненняў. Канцэпцыя кантынуiтэту. Канцэпцыя феадальнай рэвалюцыi XI ст.

Эканамiчная аснова феадальнага грамадства. Яго сацыяльная аснова i палiтычная арганiзацыя. Феод. Субiнфеадацыя. Дамен. Адносiны васалiтэту – сюзэранiтэту. Феадальная iерархiчная лесвiца.

Заходнееўрапейская ментальнасць у часы ранняга i высокага сярэднявечча. Заходнееўрапейскі сярэднявечны горад. Паходжанне і роля ў гісторыі феадальнага грамадства.

Асаблівасці сацыяльна-эканамічнага і палітычнага развіцця Заходняй Еўропы ў Раннім, Высокім і Познім Сярэдневеччы. Крызіс ХIV ст. Саслоўна-прадстаўнічая манархія.

Прадпасылкі ўзнікнення гарадоў. Канкрэтна-гістарычныя шляхі іх станаўлення і развіцця.

Насельніцтва і знешні выгляд сярэдневяковых гарадоў. Барацьба гарадоў з феадальнымі сеньёрамі і складванне гарадскога самакіравання. Тыпы гарадоў.

Складванне і рост гарадскога саслоўя. Рамяство. Цэхі і іх фукцыі.Этапы развіцця. Гарады як цэнтр гандлю. Купецкія аб’яднанні. Уплыў таварна-грашовых адносін на сацыяльна-эканамічнае жыцце феадальнага грамадства.
Рэфармацыя ў Германіі і Швейцарыі:

лютэранства і кальвінізм.

Перадумовы Рэфармацыі ў Германіі. Каталіцкая царква ў Германіі перад Рэфармацыяй. Крытыка гуманістамі ўсіх бакоў жыцця Германіі.

Пачатак Рэфармацыі. Дзейнасць Марціна Лютэра. Асноўныя палажэнні вучэння. Марцін Лютэр і Томас Мюнцэр.

Распаўсюджванне лютэранства. Ф. Меланхтон і “Аўгусбургскі сімвал веры”. Рэлігійныя войны ў Германіі. Аўгусбургскі рэлігійны мір 1555 г.

Прадпасылкі Рэфармацыі ў Швейцарыі. У. Цвінглі і яго вучэнне. Цвінгліанская Рэфармацыя ў Цюрыху і яе вынікі.

Жэнева перад кальвінісцкай Рэфармацыяй. Дзейнасць Ж. Кальвіна ў Жэневе і стварэнне ім тэакрытычнай дзяржавы.

Асновы кальвінісцкага веравучэння. Арганізацыя кальвінісцкай царквы.

Гістарычнае значэнне Рэфармацыі. Контрэфармацыя і каталіцкая рэформа.


РАСІЙСКАЯ ДЗЯРЖАВА Ў ХVІ - ПАЧАТКУ ХVІІ СТСТ.

“Маскоўскае царства”. Сацыльна-эканамічнае развіццё Рускай дзяржавы ў ХVІст. Формы землеўладання. Развіццё феадальнай эксплуатацыі і запрыгоньвання сялян.

Завяршэнне працэса станаўлення Расійскай дзяржавы ў першай трэці ХVІст. Іван Грозны. Судзебнік 1550 г. Апрычніна. Царква і дзяржава. Земская і ваенная рэформы. Лівонская вайна.

Расія напярэдадні “смутнага часу”. Барыс Гадуноў. Сацыяльна-эканамічны і палітычны крызіс у Расіі ў пачатку ХVІІ ст., яго прычыны і вынікі. Барацьба з замежнай інтрвенцыяй. К. Мінін і Дз. Пажарскі. Вызваленне Масквы.

Культура з культурнае жыццё Расійскай дзяржавы ў ХVІ - пачатку ХVІІ стст.
Асноўныя этапы Нідэрландскай буржуазнай рэвалюцыі і іх характэрныя рысы.

Нідэрланды пад уладай Іспаніі. Палітычнае і сацыяльна-эканамічнае развіццё. Філіп II і ўзмацненне націску Іспаніі на Нідэрланды.

Наспяванне рэвалюцыйнай сітуацыі. Дзейнасць кальвіністаў. Фарміраванне дваранскай апазіцыі.

Іканаборскае паўстанне 1566 года і пачатак рэвалюцыі.

Тэрарыстычны рэжым герцага Альбы ў Нідэрландах. Партызанская барацьба супраць іспанскага абсалютызма. Гёзы. Палітыка прынца Аранскага і дваранскай эміграцыі.

Паўстанне 1572 г. і пачатак фарміравання буржуазнай рэспублікі на паўночы Нідэрландаў.

Паўстанне 4 верасня 1576 г. “Гентскае замірэнне“ і яго сутнасць.

Араская і Утрэхтская вуніі 1579 года. Нізлажэнне Філіпа II. Абвяшчэнне рэспублікі ў паўночных Нідэрландах.

Паражэнне рэвалюцыі на поўдні краіны і яго прычыны.

Барацьба Рэспублікі Злучаных правінцый супраць Іспаніі ў канцы XVI ст. Перамога рэвалюцыі і вызваленчай вайны ў паўночных Нідэрландах. Перамір’е 1609 г. Зацвярджэнне Рэспублікі Злучаных правінцый.


Англійская буржуазная рэвалюцыя ХVII ст.:прычыны, асноўныя этапы, вынікі.

Сацыяльна-эканамічныя і палітычныя прадумовы англійскай буржуазнай рэвалюцыі. Пурытанізм і яго роля ў ідэалагічнай падрыхтоўцы рэвалюцыі. Начальны этап рэвалюцыі. Першая грамадзянская вайна і заканадаўства Доўгага парламента. Барацьба за паглыбленне рэвалюцыі. Пазіцыя прэсвітарыян і праграма індэпэндантаў. Левелерскі рух. Другая грамадзянская вайна і абвяшчэнне рэспублікі. Унутраная палітыка індэпэнданцкай рэспублікі. “Сапраўдныя левелеры”, іх ідэалогія. Прыгнёт Ірландыі, заваяванне Шатландыі і асноўнае накіраванне знешней палітыкі індэпэнданцкай рэспублікі. Крызіс індэпэнданцкай рэспублікі, прычыны перахода да пратэктарату і яго сутнасць. Унутраная і знешняя палітыка пратэктарата, яго крызіс і прычыны рэстаўрацыі манархіі Сцюартаў.

“Слаўная рэвалюцыя” 1688-1689 гг. Гановерская дынастыя. “Біль аб правах”, “Акт аб прэстоланаследаванні”. Вынікі рэвалюцыі. Гістарыяграфія.
РАСІЙСКАЯ ІМПЕРЫЯ ПРЫ ПЯТРЫ І ВЯЛІКІМ (1701-1725 ГГ.).

ПЯТРОЎСКІЯ РЭФОРМЫ Ў РАСІІ

Пераўтварэнне ў Расіі ў абсалютную манархію. Сацыяльна-эканамічнае развіццё і сацыяльная палітыка ўрада ў першай чвэрці ХVІІІ ст. “Табель аб рангах”. Рэформы органаў дзяржаўнай улады і кіравання. Царкоўная рэформа. Рэформы ў галіне быту і культуры.

Знешняя палітыка. Паўночная вайна. Ніштадскі мір. Вынікі Паўночнай вайны. Абвяшчэнне Расіі імперыяй. Каспійскі паход Пятра І.

Пётр І як асоба і палітычны лідэр. Вынікі і гістарычнае значэнне пятроўскіх пераўтварэнняў.


Вайна паўночнаамерыканскіх калоній за незалежнасць. Стварэнне ЗША.

Сацыяльна-эканамічнае і палітычнае развіццё паўночнаамерыканскіх калоній Англіі. Прадумовы і прычыны вайны за незалежнасць. “Дэкларацыя незалежнасці” і ваенныя дзеянні ў 1775 – 1781 г. Версальскі мір. Абвастрэнне сацыяльна-эканамічных супярэчнасцяў пасля вайны. Паўстанне Д. Шэйса. Станаўленне дзяржаўнага лада ЗША. Федэральная канстытуцыя 1787 г. “Біль аб правах”. Вынікі барацьбы за незалежнасць.


Французская буржуазная рэвалюцыя канца XVIII ст.

Крызіс французкага абсалютызма ў апошняй трэці XVIII ст. Скліканне Генеральных штатаў. Нацыянальны сход і яго першыя рашэнні. Пачатак рэвалюцыі.”Дэкларацыя правоў чалавека і грамадзяніна”. Канстытуцыя 1791 г. Пачатак рэвалюцыйных войнаў Францыі. Звяржэнне манархіі. Прыход жырандыстаў да ўлады. Рэвалюцыйная Камуна Парыжа, яе склад і значэнне. Скліканне Нацыянальнага Канвенту і абвяшчэнне рэспублікі. Барацьба Гары і Жыронды. Казнь Людовіка XVI. Сацыяльна-ўраўняльны рух. Харчовае пытанне і санкюлотскі рух. Пашырэнне антыфранцузкай кааліцыі. Якабінская дыктатура, яе сацыяльна-эканамічная палітыка і ўрадавая сістэма. Характар якабінскай дыктатуры, яе крызіс і падзенне. Характар тэрмідарыянскага рэжыму. Канстытуцыя 1795 г. Сацыяльная сутнасць рэжыму Дырэкторыі, яе ўнутраная і знешняя палітыка. Крызіс Дырэкторыі. Пераварот 18 брумера 1779 г. Характар Французкай рэвалюцыі і яе гістарычныя вынікі. Гістарыяграфія французскай рэвалюцыі.


Прамысловыя рэвалюцыі ў краінах Заходняй Еўропы і ЗША (другая палова ХVIII – сяр. ХIХ ст.).

Перадумовы і пачатак прамысловай рэвалюцыі ў Англіі. Тэхнічная і сацыяльная сутнасць прамысловай рэвалюцыі. Увядзенне машыннай тэхнікі і ўзнікненне капіталістычнай фабрыкі. Фарміраванне прамысловай буржуазіі і пралетарыята. Першапачатковыя формы барацьбы англійскага пралетарыята. Асаблівасці пачатковага этапа прамысловай рэвалюцыі ў Францыі. Стварэнне Мытнёвага саюза і пачатак прамысловага пераварота ў Прусіі і паўночнагерманскіх дзяржавах. Пачатак прамысловага пераварота ў Аўстрыйскай імперыі і яго першыя крокі ў італьянскіх дзяржавах. Яго асаблівасці ў ЗША.


Венскі кангрэс 1814 –1815 гГ. Стварэнне і дзейнасць Свяшчэннага саюза.

Скліканне Венскага кангрэса. Пазіцыі вядучых еўрапейскіх дзяржаў адносна Францыі. Супярэчнасці паміж асноўнымі ўдзельнікамі кангрэса. Саюз Англіі, Аўстрыі і Францыі супраць Расіі. Заключны акт Венскага кангрэса. Тэрытарыяльныя пераўладкаванні ў Еўропе. Стварэнне “Свяшчэннага Саюза” і яго роля ў падтрымцы “венскай сістэмы”. Палітыка легітымізма і ўзмацнення рэакцыі ў Еўропе. Першы кангрэс “Свяшчэннага Саюза”. Характар “венскай сістэмы” і “Свяшчэннага саюза”.



Грамадзянская вайна ў ЗША ў 1861 – 1865 г.

Перадумовы і прычыны Грамадзянскай вайны ў ЗША. Складванне рэвалюцыйнай сітуацыі. “Канстытуцыйная вайна “ (1861 – 1862 г.). Акт аб гамстэдах. Пракламацыя аб вызваленні рабоў. Рэвалюцыйная грамадзянская вайна (1863 – 1865 г.). Перамога Поўначы. Гістарычнае значэнне і вынікі.


Прычыны, характар і асноўныя этапы

Першай сусветнай вайны.

Аб’ектыўныя фактары ўзнікнення Першай сусветнай вайны. Ліпеньскі крызіс 1914 г. і пачатак Першай сусветнай вайны. Ваенна-эканамічны патэнцыял асноўных удзельнікаў вайны. Планы ваюючых бакоў. Ваенныя дзеянні на заходнім і ўсходнім франтах у 1914 – 1915 г. Барацьба за новых саюзнікаў – ўступленне у вайну Японіі, Турцыі, Італіі, Балгарыі, Румыніі, Грэцыі, Кітая. ЗША і вайна ў Еўропе. Уступленне ЗША ў сусветную вайну. Мірныя прапановы Германіі і Антанты. Рэвалюцыйныя падзеі ў Рассіі і іх уплыў на ход і вынікі сусветнай вайны. Брэст-Літоўскі мір. Паражэнне Германіі і яе саюзнікаў, Камп’енскае перамір’е і асноўныя вынікі вайны.


Версальска-Вашынгтонская сістэма пасляваеннага мірнага ўрэгулявання.

Новая растаноўка сіл на міжнароднай арэне ў выніку Першай сусветнай вайны. Супярэчнасці паміж краінамі-пераможцамі на Парыжскай мірнай канферэнцыі. “Рускае пытанне” на Парыжскай мірнай канферэнцыі. Стварэнне Лігі Нацый і яе дзейнасць у міжваенны перыяд. Мірныя дагаворы з Германіяй і яе саюзнікамі. Вашынгтонская канферэнцыя. Версальска-Вашынгтонская сістэма, яе супярэчнасці.



РЭВАЛЮЦЫЯ 1917 ГОДА У РАСІІ. “ВАЕННЫ КАМУНІЗМ” І НЭП.

УТВАРЭННЕ СССР

Лютаўская рэвалюцыя 1917 г. Часовы урад і Саветы. Дэмакратызацыя грамадства. Развіццё краіны у сакавіку – ліпені 1917 г. Барацьба тэндэнцый цэнтралізацыі і дэзінтэграцыі. Агульнадзяржаўныя і рэгіянальныя, сацыяльныя, нацыянальныя інтарэсы. Палітычныя партыі і магчымыя альтэрнатывы развіцця. Ліпеньскі крызіс. Памяншэнне ролі Саветаў. Карнілаўскі мяцеж. Узмацненне левага крыла рэвалюцыі. Адсутнасць рэформ. Рост недаверу народа да улад. Выкарыстанне бальшавікамі невырашанасці галоўных праблем грамадства.

Курс на ўзброенае паўстанне. Кастрычніцкі пераварот. Дэкрэты ІІ з’езда Саветаў. Устаноўчы сход і яго роспуск. Рэвалюцыйныя пераўтварэнні. Канстытуцыя 1918 г. Грамадзянская вайна (1918-1920 гг.). Дзяржава і грамадства у гады “ваеннага камунізма”.

Расія ў канцы грамадзянскай вайны. Усеагульны крызіс. Кранштацкае паўстанне. Пераход да НЭПу. Сутнасць, мерапрыемствы і крызісы новай эканамічнай палітыцы. Утварэнне СССР.


СССР У 1929-1945 ГГ. СТАНАЎЛЕННЕ І ПЕРАМОГА СТАЛІНІЗМУ.

САВЕЦКІ САЮЗ Ў ЧАС ВЯЛІКАЙ АЙЧЫННАЙ ВАЙНЫ.

Згортванне НЭПу. Пачатак фарсіраванай індустрыялізацыі. Першыя пяцігодкі. Насільная калектывізацыя. Голад 1932-1933 гг. Сацыяльна-эканамічные і палітычныя вынікі калектывізацыі.

Узмацненне жорсткасці палітычнага рэжыму. Працэсы 30-х гадоў. Усталяванне таталітарнага рэжыму. Вынікі развіцця СССР у канцы 1930-х гадоў. “Дзяржаўны“ сацыялізм. Культурныя пераўтварэнні ў 1920-1930-х гг. Поспехі і страты. Становішча царквы.

СССР напярэдадні вайны (1939-1941 гг.). Становішча ў народнай гаспадарцы. Знешняя палітыка. Збліжэнне з Германіяй. Уз’яднанне з СССР Заходняй Беларусі і Заходняй Украіны. Далучэнне Прыбалтыцы. Вайна з Фінляндыяй.

Прычыны і пачатак Вялікай Айчыннай вайны. Яе ход, асноўныя этапы, вынікі і гістарычнае значэнне.
Сусветны эканамічны крызіс 1929 – 1933 гг. і яго наступствы.

Глабальны характар крызісу і яго асаблівасці ў розных краінах свету. Канцэпцыя Д. Кейнса. Розныя варыянты яго пераадолення. Узмацненне ролі дзяржавы ў сацыяльна-эканамічным жыцці. Абвастрэнне палітычнай барацьбы ў заходніх краінах.

Асаблівасці сусветнага эканамічнага крызісу ў ЗША. Прэзідэнцкія выбары ў 1932 г. Выпрацоўка “новага курса”, яго мэты і асноўныя этапы. Рэфармаванне прамысловасці і аграрная палітыка “новага курса”. Рэфармаванне ў галіне сацыяльнай палітыкі. Закон Вагнера. Умацаванне эканомікі ЗША.

Гандзізм і нацыянальна-вызваленчы рух у Індыі ў першай палове ХХ ст. ЭВАЛЮЦЫЯ ІНДЫІ ЗА ГАДЫ НЕЗАЛЕЖНАСЦІ

Сутнасць і духоўныя крыніцы гандзізму. Своеасаблівасць ідэалогіі. Змены ў ІНК і развіццё нацыянальна-вызваленчага руху ў 1918-1922 гг. Дзейнасць М. Гандзі ў 20-30-я гады ХХ ст. Уздым нацыянальна-вызваленчага руху ў гады сусветнага эканамічнага крызісу і пазыцыі яго удзельнікаў па асноўных праблемах грамадзянскага жыцця. Канстытуцыя 1935 г. і адносіны да яе палітычных партый Індыі. Абвастрэнне нацыянальнага пытання ў другой палове 30-х гадоў. Мусульманская Ліга і ІНК.

Прычыны падзелу Індыі. Роля брытанскіх каланіяльных улад у працэсах утварэння Індыі і Пакістану. Станаўленне і ўмацаванне дзяржаўнасці. Асноўныя рысы грамадска-палітычнага і сацыяльна-эканамічнага Індыі за перыяд развіцця незалежнасці. Месца Індыі ў свеце, эканамічныя, сацыяльныя, рэлігійна-этнічныя праблемы сучаснай Індыі. Індыя ў сістэме міжнародных адносін.
Фашызм: агульныя рысы і асаблівасці развіцця ў міжваенны перыяд (Германія, Італія, Іспанія).

Перадумовы ўзнікнення фашызму, яго сацыяльная база і характэрныя рысы. Германскі фашызм: прыход нацыянал-сацыялістаў да ўлады, унутраная і знешняя палітыка гітлераўскага ўрада. Фашызм у Італіі: “чорнае дваццацігоддзе”. Асаблівасці фашызму ў Іспаніі. Фашысцкі мяцеж і грамадзянская вайна ў Іспаніі.


Прычыны, характар, асноўныя этапы і вынікі Другой сусветнай вайны.

Напад фашысцкай Германіі на Польшу. “Дзіўная вайна” у Заходняй Еўропе. Ваенна-палітычныя падзеі ў 1941 – 1942 г. Карэнны пералом у ходзе Вялікай Айчыннай і Другой сусветнай вайны. Рух Супраціўлення. Праблема другога фронту. Ваенныя дзеянні ў Афрыцы, Азіі, на Ціхім акіяне. Ваенна-стратэгічныя аперацыі савецкіх войск і саюзнікаў у 1944 – 1945 гг. Капітуляцыя Германіі. Разгром мілітарысцкай Японіі. Заканчэнне Другой сусветнай вайны. Рашаючая роля СССР у разгроме фашысцкіх агрэсараў. Узмацненне сусветнага камуністычнага і сацыялістычнага рухаў. Пачатак распаду каланіяльнай сістэмы. Змены ў адносінах сіл у капіталістычным свеце. Пачатак стварэння сусветнай сістэмы сацыялізма.



Асноўные тэнденцыі развіцця краін Захаду у другой палове XX – пачатку XXI ст.

Развіццё эканомікі Захаду у 1930-1950–я гг. Фарміраванне «грамадства усеагульнага благадзенства» (1950-1960-я гг.) Кейнсіянства. НТР, яе сацыяльные і эканамічныя наступствы. Эканамічнае рэгуляванне і яго асаблівасці у розных краінах. Эвалюцыя палітічнай ідэалогіі. Саціяльныя рэформы, рост жыццевага узроўню і сацыяльных правоў шірокіх колаў насельніцтва. Змены у сацыяльнай структуры грамадства.


Крызіс кейнсіянскай маделі сацыяльна-эканамічнага рэгулявання. Новый этап НТР. Супярэчнасці і крызіс «дзяржавы усеагульнага благадзенства». Эканамічны крызіс 1974-1975 гг.

«Кансерватыўная хваля» (1980-я гг.). Ідэалогія і палітіка неакансерватызма. Прыватызацыя, скарачэнне рэгулюючай ролі дзяржавы у эканоміцы і сацыяльнай сферы. «Рэйганоміка» і «тэтчэрызм» як варыянты неакансерватыўнай ідэалогіі і практыкі. Вынікі і наступствы «неакансерватыўнай рэвалюцыі».

Канцэпцыі пастіндустрыяльнага, інфармацыйнага грамадства. Праблемы перахода да пастіндустрыяльнага грамадства. Змены тэхналагічнай асновы сучаснай вытворчасці. Інфармацыйныя тэхналогіі і інавацыйная вытворчасць. Глабалізацыя эканомікі і яе вынікі. Роля дзяржавы ў глабалізацыйных працэсах.

Развіцце партыйна-палітычнай і прававой сістэмы сучаснага заходняга грамадства. Эвалюцыя ідэалагічных плыняў і палітычных праграм. Вынікi праўлення кансерватараў і актывізацыя цэнтрысцкіх сіл. Наступленне левых сіл у другой палове 90-х гг. Ідэалогія і практыка «трэццяга шляху».

Эвалюцыя сацыяльнай структуры. Праблемы дэмаграфіі, іміграцыі, сям'і. Рэлігія у сучасным грамадстве.
Кітайская мадэль сацыялізма і яе рэалізацыя ў другой палове ХХ – пачатку ХХI ст.

Асаблівасці кітайскай мадэлі сацыялізма ў 50-70-я г. ХХ ст. Мааізм: яго рэалізацыя ва унутранай і знешняй палітыцы КНР, становішча краіны і грамадства ў сярэдзіне 1970-х г. Барацьба плыняў у КПК па пытанню ажыццяўлення рэформ у ходзе сацыялістычнага будаўніцтва. Новыя моманты ў кітайскай канцэпцыі сацыялізма 70-90-х г. Палітычная барацьба ў партыі і дзяржаве ў ходзе ажыццяўлення рэформ 80-90-х г. Рэформы у КНР у 1990-я – пачатку ХХI ст. Вынікі мадэрнізацыі Кітая з улікам сваёй спецыфікі ў канцы ХХ – пачатку ХХI ст. Фактары, якія абумовілі праблемы і поспехі ажыццяўлення сацыялістычнай канцэпцыі на кітайскай глебе.



Сацыяльна-эканамічнае і палітічнае развіцце Японіі пасля Другой сусветнай вайны.

Эканамічнае развіццё Японіі ў 50-60-я г. ХХ ст.: асноўныя рысы, прыярытэты, структура, асаблівасці. Прычыны і крыніцы паскоранага развіцця. НТР і яе ўплыў на эканоміку. Роля дзяржавы і знешняга фактару ў эканамічных працэсах. Суадносіны традыцыі і запазычвання ў рэалізацыі мадэлі сінтэзу. Класава-сацыяльныя перамены ў грамадстве. Стварэнне ЛДП. КОМЭЙТО як спроба ўсталявання “трэцяга шляху” развіцця. Прычыны эканамічнага крызісу 1970-х г. Сацыяльна-эканамічнае і палітычнае развіццё Японіі ў 80-90-я г. ХХ ст. Крызіс ЛДП і перабудова партыйна-палітічнай сістэмы.

Знешняя палітыка. Праблема “паўночных тэрыторый” у адносінах з СССР і Расіяй.
Асноўныя тэндэнцыі развіцця еўрапейскай інтэграцыі.

Ваенна-палітычная інтэграцыя. Пачатак блокавай палітыкі. Узнікненне НАТА і АВД. Роспуск АВД. Пераарыентацыя краін Усходняй Еўропы на НАТА. “Партнёрства ў імя міру”. Пашырэнне НАТА на Усход. Новая стратэгічная канцэпцыя НАТА.

Эканамічная інтэграцыя. Асноўныя накірункі эканамічнай інтэграцыі Заходняй Еўропы: ЕС і ЕАСТ. Развіццё інтэграцыі ў краінах Усходняй Еўропы (СЭУ). Роспуск СЭУ. Далейшае пашырэнне ЕС.

Інтэграцыйныя працэсы ў канцы ХХ – пачатку ХХІ ст.



Развіццё міжнародных адносін на сучасным этапе (другая палова 80-х г. ХХ ст. – 2011 г.).

Уплыў перабудовы на міжнародныя адносіны. Новая стадыя ядзернага дыялога СССР-ЗША. АСУ-2. Дагавор па РСМД.

Аб’яднанне Германіі і міжнародныя адносіны. Распад СССР і “сацыялістычнай садружнасці”. Роспуск СЭУ і АВД.

Заканчэнне “халоднай вайны”. Новая геапалітычная сітуацыя. Узмацненне США.

Роля ААН у міжнародных адносінах. Балканскі крызіс. ААН і ўрэгуляванне бліжнеўсходняга крызісу.

Падзеі 11 верасня 2001 г. у ЗША. Праблема міжнароднана тэрарызма. Складванне антытэрарыстычнай кааліцыі. Дзеянні ЗША супраць Іраку.

Асноўныя тэндэнцыі развіцця міжнародных адносін у 2000-я гады. Дыскусіі аб палярнасці свету.

СССР ПАСЛЯ 1945 Г. РАСПАД САВЕЦКАГА САЮЗА

І ЎТВАРЭННЕ СНД.

Вынікі вайны. Пасляваеннае ўзнаўленне. Смерць І.Сталіна. Палітычная барацьба ў “вярхах“ у 1953-1957 гг. Пачатак дэмакратызацыі грамадства. ХХ з’езд КПСС і яго ўплыў на грамадства. Развіццё гаспадаркі ў сяр. 50-х - пач. 60-х гадоў. Няпаслядоўнасць аграрнай палітыкі. Узмацненне валюнтарызму ў кіраўніцтве сельскай гаспадаркай ў к. 50-х гадоў. Пераход да кіраўніцтва прамысловасцю па тэрытарыяльнаму прынцыпу (1957г.). Савнаргасы. Пэўныя зрухі ў сацыяльнай сферы. Развіццё навукі, культуры, адукацыі. Міжнароднае становішча і знешняя палітыка СССР. Крызіс “хрушчоўскай адлігі”. Кастрычніцкі (1964) пленум ЦК КПСС.

Свет ва умовах НТР. Аб’ектыўная неабходнасць пераводу эканомікі СССР на інтэнсіўны шлях развіцця. Эканамічныя рэформы 1960-х гадоў.

Дзейнасць Л.Брежнева. Нарастанне застойных з’яў у партыі, дзяржаве. Дактрына “развітога сацыялізму”. Разыходжанне паміж справай і словам. Канстытуцыя 1977 г. Эканоміка СССР ва умовах новага этапа НТР (70-ыя - пач. 80-х гг.). Нарастанне праблем у сацыяльна-эканамічным развіцці. Знешняя палітыка ў канцы 60-х - пачатку 80-х гадоў. Разрадка міжнароднай напружанасці. Хельсінкская нарада па бяспецы і супрацоўніцтву у Еўропе 1975 г.Узмацненне напружанасці ў канцы 70-х - пачатку 80-х гадоў.

Неабходнасць карэнных змен у грамадстве. Красавіцкі (1985 г.) пленум ЦК КПСС. Пачатак перабудовы. Змены ў канцепцыі перабудовы у 1985-1989 г. Ход эканамічных і палітычных рэформ. Х1Х партканферэнцыя. З’езды народных дэпутатаў СССР і саюзных рэспублік. Нарастанне супярэчнасцяў у грамадстве ў час перабудовы. Раскол рэфарматараў. Тэндэнцыі распаду СССР. Нова-агароўскі працэс.

Жнівеньскі 1991 г. путч. Распад СССР. Стварэнне СНД.


Расія на сучасным этапе (1992- 2011 гг.)

Пачатак эканамічных рэформ. Прыватызацыя. А.Чубайс. Крызіс улады і кастрычніцкія падзеі 1993 г. Палітычнае жыццё пасля 1993 г. Выбары Прэзідэнта Расіі ў 1996 г. Алігархізація расійская эканомікі. Ход расійскіх рэформаў і ўрадавыя крызісы. В.Чарнамырдзін. Я.Прымакоў. В.Сцяпашын. Пагроза імпічмента прэзідэнту. Узмацненне кансерватыўна-камуністычнай і патрыятычнай апазіцыі. Праблемы на Каўказе. Прызначэнне У.У. Пуціна главой урада. Адстаўка Б.Ельцына. Прэзідэнцкія выбары 2000 і 2004 гадоў. Політычныя пераутварэнні у час прэзідэнства У.У. Пуціна. Узмацненне ролі дзяржавы у эканоміцы. Партыйнае жыццё. Адносіны Расіі з краінамі замежжа і СНД. Выбары у Дзяржаўную Думу 2007 г. Прэзідэнцкія выбары 2008 г. Грузіна-паўдневаасецінскі конфлікт і Расія. “Газавыя войны”. Д. Мядзведзяў і спробы мадэрнізацыі эканомікі.


Славянскія краіны Цэнтральнай і Паўднева-Усходняй Еўропы пасля Другой сусветнай вайны.

Сітуацыя пасля заканчэння вайны. Сацыяльна-эканамічныя і палітічныя пераутварэння. Стварэнне СЭУ і АВД. Феномен народнай дэмакратыі і ацэнкі яе у гістарыяграфіі. Канфлікт СССР і Югаславіі. Крызісы 1953, 1956, 1968 гадоў. Узнікненне “Салідарнасці” у Польшчы. “Бархатныя рэвалюцыі” канца 80-х гадоў.

Дэмактарычныя і рынкавыя трансфармацыі у славянскіх краінах. Міжнацыянальныя канфлікты і этнаграмадзянскія войны на Балканах. Роля ААН і НАТА у падзеях на Балканах. Уступленне славянскіх краін у ЭС і НАТА.

Крытэрыі 10-бальнай шкалы ацэнкі


 ведаў і кампетэнтнасці студэнтаў.

Дзесяцібальная шкала ў залежнасці ад велічыні бала і ацэнкі ўключае наступныя крытэрыі:

10 балаў - Цудоўна:

- Сістэматызаваныя, глыбокія і поўныя веды па ўсіх раздзелах вучэбнай праграмы, а таксама па асноўных пытаннях, якія выходзяць за яе межы;

- Дакладнае выкарыстанне навуковай тэрміналогіі (у тым ліку на замежнай мове), стылістычна граматнае, лагічна правільнае выкладанне адказу на пытанні;

- Бездакорнае валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны, уменне яго эфектыўна выкарыстоўваць у пастаноўцы і вырашэнні навуковых і прафесійных задач;

- Выяўленая здольнасць самастойна і творча вырашаць складаныя праблемы ў нестандартнай сітуацыі;
- Поўнае і глыбокае засваенне асноўнай і дадатковай літаратуры, рэкамендаванай вучэбнай праграмай дысцыпліны;

- Уменне арыентавацца ў тэорыях, канцэпцыях і накірунках па вывучаемай дысцыпліне і даваць ім крытычную ацэнку, выкарыстоўваць навуковыя дасягненні іншых дысцыплін.


9 балаў - Выдатна:

- Сістэматызаваныя, глыбокія і поўныя веды па ўсіх раздзелах вучэбнай праграмы;


- Дакладнае выкарыстанне навуковай тэрміналогіі (у тым ліку на замежнай мове), стылістычна граматнае, лагічна правільнае выкладанне адказу на пытанні;

- Валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны, уменне яго эфектыўна выкарыстоўваць у пастаноўцы і вырашэнні навуковых і прафесійных задач;

- Здольнасць самастойна і творча вырашаць складаныя праблемы ў нестандартнай сітуацыі ў рамках вучэбнай праграмы;

- Поўнае засваенне асноўнай і дадатковай літаратуры, рэкамендаванай вучэбнай праграмай дысцыпліны;


- Уменне арыентавацца ў асноўных тэорыях, канцэпцыях і накірунках па вывучаемай дысцыпліне і даваць ім крытычную ацэнку.
8 балаў - АМАЛЬ Выдатна:

- Сістэматызаваныя, глыбокія і поўныя веды па ўсіх пастаўленых пытаннях у аб'ёме вучэбнай праграмы;


- Выкарыстанне навуковай тэрміналогіі, стылістычна граматнае, лагічна правільнае выкладанне адказу на пытанні, уменне рабіць абгрунтаваныя высновы;

- Валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны (метадамі комплекснага аналізу, тэхнікай інфармацыйных тэхналогій), уменне яго выкарыстоўваць у пастаноўцы і вырашэнні навуковых і прафесійных задач;

- Здольнасць самастойна вырашаць складаныя праблемы ў рамках вучэбнай праграмы;
- Засваенне асноўнай і дадатковай літаратуры, рэкамендаванай вучэбнай праграмай дысцыпліны;
- Уменне арыентавацца ў асноўных тэорыях, канцэпцыях і накірунках па вывучаемай дысцыпліне і даваць ім крытычную ацэнку з пазіцыі дзяржаўнай ідэалогіі (па дысцыплінах сацыяльна-гуманітарнага цыклу).

7 балаў - ВЕЛЬМІ ДОБРА:


- Сістэматызаваныя, глыбокія і поўныя веды па ўсіх раздзелах вучэбнай праграмы;
- Выкарыстанне навуковай тэрміналогіі, лінгвістычна і лагічна правільнае выкладанне адказу на пытанні, уменне рабіць абгрунтаваныя высновы;

- Валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны, уменне яго выкарыстоўваць у пастаноўцы і вырашэнні навуковых і прафесійных задач;

- Засваенне асноўнай і дадатковай літаратуры, рэкамендаванай вучэбнай праграмай дысцыпліны;
- Уменне арыентавацца ў асноўных тэорыях, канцэпцыях і накірунках па вывучаемай дысцыпліне

і даваць ім крытычную ацэнку.


6 балаў - ДОБРА:

- Дастаткова поўныя і сістэматызаваныя веды ў аб'ёме вучэбнай праграмы;


- Выкарыстанне неабходнай навуковай тэрміналогіі, лагічна правільнае выкладанне адказу на пытанні, уменне рабіць абгрунтаваныя высновы;

- Валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны, уменне яго выкарыстоўваць у вырашэнні вучэбных і прафесійных задач;

- Здольнасць самастойна выкарыстоўваць тыповыя рашэнні ў рамках вучэбнай праграмы;

- Засваенне асноўнай літаратуры, рэкамендаванай вучэбнай праграмай дысцыпліны;

- Уменне арыентавацца ў базавых тэорыях, канцэпцыях і накірунках па вывучаемай дысцыпліне і даваць ім параўнальную ацэнку.
5 балаў - АМАЛЬ ДОБРА:

- Дастатковыя веды ў аб'ёме вучэбнай праграмы;

- Выкарыстанне навуковай тэрміналогіі, стылістычна граматнае, лагічна правільнае выкладанне адказу на пытанні, уменне рабіць высновы;

- Валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны, уменне яго выкарыстоўваць у вырашэнні вучэбных і прафесійных задач;

- Здольнасць самастойна выкарыстоўваць тыповыя рашэнні ў рамках вучэбнай праграмы;

- Засваенне асноўнай літаратуры, рэкамендаванай вучэбнай праграмай дысцыпліны;

- Уменне арыентавацца ў базавых тэорыях, канцэпцыях і накірунках па вывучаемай дысцыпліне і даваць ім параўнальную ацэнку.
4 балы - здавальняюча:

- Дастатковы аб'ём ведаў у межах адукацыйнага стандарту;

- Засваенне асноўнай літаратуры, рэкамендаванай вучэбнай праграмай дысцыпліны;
- Выкарыстанне навуковай тэрміналогіі, стылістычнае і лагічнае з-палажэнне адказу на пытанні, уменне рабіць высновы без істотных памылак;

- Валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны, уменне яго выкарыстоўваць у вырашэнні стандартных (тыпавых) задач;

- Уменне пад кіраўніцтвам выкладчыка вырашаць стандартныя (тыповыя) задачы;

- Уменне арыентавацца ў асноўных тэорыях, канцэпцыях і накірунках па вывучаемай дысцыпліне і даваць ім ацэнку;

- Праца пад кіраўніцтвам выкладчыка на практычных, лабараторных занятках, дапушчальны ўзровень культуры выканання заданняў.

3 балы - нездавальняюча:


- Недастаткова поўны аб'ём ведаў у межах адукацыйнага стандарту;

- Веданне часткі асноўнай літаратуры, рэкамендаванай вучэбнай програмай дысцыпліны;
- Выкарыстанне навуковай тэрміналогіі, выклад адказу на пытанні з істотнымі лінгвістычнымі і лагічнымі памылкамі;

- Слабое валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны, некампетэнтнасць ў вырашэнні стандартных (тыповых) задач;

- Няўменне арыентавацца ў асноўных тэорыях, канцэпцыях і накірунках па вывучаемай дысцыпліне.
2 балы - нездавальняюча:

- Фрагментарныя веды ў межах адукацыйнага стандарту;

- Веданне асобных літаратурных крыніц, рэкамендаваных вучэбнай праграмай дысцыпліны;

- Няўменне выкарыстоўваць навуковую тэрміналогію дысцыпліны, наяўнасць у адказе грубых стылістычных і лагічных памылак;

- Слабое валоданне інструментарыем вучэбнай дысцыпліны, некампетэнтнасць ў вырашэнні стандартных (тыповых) задач.

1 бал - нездавальняюча:


- Адсутнасць ведаў і кампетэнцый ў рамках адукацыйнага стандарту ці адмову ад адказу.


СПІС ЛІТАРАТУРЫ
Гiстоpыя стаpажытнага свету і сярэдніх вякоў

Андреев Ю.В. Pаннегреческий полис (гомеровский период). Л.: ЛГУ, 1976.

Античный полис/ Под ред. Э.Д.Фролова. М.: МГУ, 1979.

Басовская Н.И. Столетняя война 1337--1453 гг. М., 1985.

Баткин Л.М. Данте и его время: поэт и политика. М., 1965.

Баткин Л.М. Итальянские гуманисты: стиль жизни и стиль мышления. М., 1978.

Беляев Е.А. Арабы, ислам и арабский халифат в раннее средневековье. М., 1966.

Блок М. Апология истории. М., 1986.

Гісторыя сярэдніх вякоў. Заходняя Еўропа і Візантыя. Ч. 1-2/ Пад рэд. І.А. Еўтухова і В.А. Фядосіка. Мінск, 2002 -2003.

Глускина Л.М. Проблемы социально-экономической истории Афин IV в. до н.э. Л., 1975.

Гуревич А.Я. Культура и общество средневековой Европы глазами современников. М., 1989.

Гуревич А.Я. Проблемы генезиса феодализма в Западной Европе. М., 1970.

Гуревич А.Я. Проблемы средневековой народной культуры. М., 1981.

Гуревич А.Я. Средневековый мир: культура безмолствующего большинства. М., 1990.

Доватур А.И. Pабство в Аттике VI--IV вв. до н.э. Л.: Наука,1980.

Довгяло Г.И., Перзашкевич О.В., Прохоров А.А. История древнего Востока. Минск: ТетраСистемс, 2002.

Еўтухоў І.А. Познаантычныя канцэпцыі чалавека. Мінск, 2000.

Заблоцка Ю. История Ближнего Востока в древности: От первых поселений до персидского завоевания/ Пер. с польск. М.: Наука,1989.

И живы памятью столетий. Очерки о вождях народных движений в средневековой Европе. Минск, 1987.

Корзун М.С. Социально-политическая борьба в Афинах в 444-425 гг. до н.э. Минск, 1975.

Кузищин В.И. Античное классическое рабство как экономическая система. М.: МГУ, 1990.

Лившиц Г.М. Очерки историографии Библии и раннего христианства. Минск,1970.

Маринович Л.П. Греческое наемничество IV в. до н.э. и кризис полиса. М.: Наука, 1975.

Нечай Ф.М. Образование Pимского государства. Мн.: БГУ,1972.

Ревяко К.А. Пунические войны. Минск, 1988.

Савело К.Ф. Pаннефеодальная Англия. Л., 1977.

Свенцицкая И.С. Первые христиане и Римская империя. М., 2003.

Сергеев И. П. Римская империя в III веке нашей эры. Харьков, 1999.

Спеваковский А.Б. Самураи -- военное сословие Японии. М., 1982.

Стам С.М. Экономическое и социальное развитие раннего города (Тулуза XI--XIII веков). Саратов, 1969.

Pансимен С. Падение Константинопаля в 1453 г. М., 1983.

Pевякина Н.В. Проблемы человека в итальянском гуманизме второй половины XIV--первой пол. XV в. М., 1977.

Pутенбург В.И. Итальянский город от раннего средневековья до Возрождения. М., 1987.

Татаро-монголы в Азии и Европе. М., 1977.

Уколова В.И. Античное наследие и культура раннего средневековья. М., 1989.

Утченко С.Л. Древний Pим. События, люди, идеи. М.: Наука,1969.

Утченко С.Л. Кризис и падение Pимской республики. М.: Наука, 1965.

Федосик В.А. Киприан и античное христианство. Минск: Университетское, 1991.

Федосик В.А. Семь чудес света. Минск, 2002.

Фролов Э.Д. Факел Прометея. Очерки античной общественной мысли. 2-е изд., испр. и доп. Л.: ЛГУ, 1991.

Ханкевич О.И. Древние цивилизации. Минск, 2000.

Штаерман Е.М., Трофимова М.К. Древний Pим: проблемы экономического развития. М.: Наука, 1978.

Ястребицкая А.Л. Западная Европа XI--XIII веков. Эпоха. Быт. Костюм. М., 1978.
Гісторыя новага і навейшага часу

Азия – диалог цивилизаций. СПб, 1996.

Бровок Л.Н. Германские социал-демократы в годы фашистской диктатуры. М., 1988.

Бурдерон Р. Фашизм: идеология и практика. М., 1983.

Бэшем А. Чудо, которым была Индия / Пер. с англ. М., 1977.

Васильев Л. С. История Востока: В 2 ч. М., 1993.

Гаджиев К.С. Американская нация: национальное самосознание и культура. М., 1990.

Гайдук В.П. Христианская демократия в Италии (60 – 70-е годы) М., 1985.

Галкин А.А., Рахшмир П.Ю. Консерватизм в прошлом и настоящем: о социальных корнях консервативной волны. М.. 1987.

Галкин И.С. Объединение Германии. М., 1986.

Гасратян М.А., Орешков С.Ф., Петросян Ю.А. Очерки истории Турции. М., 1983.

Германская история в новое и новейшее время. - В 2-х т. М., 1970.

Гершов З.М. Вудро Вильсон. М., 1983.

Гинцберг Л.И. Массовые и демократические движения в ФРГ и партия “зеленых”. М., 1988.

Государство в докапиталистических обществах Азии /Отв. ред. Г.Ф.Ким, К.З.Ашрафян. М., 1987.

Гренвилл Дж. История ХХ века. Люди. События. Факты. / Пер. с англ. М., 1999.

Гришелева Л.Д. Формирование японской национальной культуры (конец XVI – начало ХХ в.). М., 1986.

Громыко А. 1036 дней президента Кеннеди. М., 1968.

Губер А. А., Ким Г. Ф., Хейфец А. Н. Новая история стран Азии и Африки. 3-е изд. М., 1982.

Гэлбрейт Дж. Новое индустриальное общество. М., 1969.

Гэлбрейт Дж., Меньшиков С.М. Капитализм, социализм, сосуществование. М., 1988.

Зарин В. А. Запад и Восток в мировой истории. М., 1991.

Идеология национально-освободительного движения в странах зарубежного Востока. М., 1984.

Историография истории нового времени стран Европы и Америки: :Учеб. пособие для студ. вузов, обучающихся по спец. «История» ; /А. В. Адо и др. / Под ред. И. П. Дементьева. М., 1990.

Историография истории нового и новейшего времени стран Европы и Америки: Учеб. пособие для студ. / Под ред. И. П. Дементьева, А. И. Патрушева. М, 2000.

История стран Азии и Африки: В 2 ч.: Учеб. пособие. М., 1989.

История стран Европы и Америки: 1945–2000 гг. /Под ред. Е.Ф.Язькова. М., 2000

Луцкий В. Б. Новая история арабских стран. М., 1966.

Манфред А. З. Великая французская революция. М., 1983.

Маныкин А. С. История двухпартийной системы США (1789—1980). М., 1981.

Матвеев В.А. Британия вчера и сегодня. М., 1998

Межэтнические конфликты в странах зарубежного Востока. М., 1991.

Момджян Х. Н. Французское просвещение XVIII в. М., 1983.

Новая история стран Европы и Америки: Ч. 1. 1640—1870 / Под ред. А. В. Адо. М., 1986.

Новая история. 1870—1917 / Под ред. Н. Е. Овчаренко. М., 1984.

Новая история: Второй период / Под ред. Е. Е. Юровской и И. М. Кри­вогуза. М., 1984.

Новейшая история стран Азии и Африки: ХХ век: Учеб. пособие для студ. высш. учебн. заведений: В 3 ч./ Под ред. А.М. Родригеса. – М.: Гуманит. изд. центр ВЛАДОС, 2001.

Новейшая история стран Европы и Америки. ХХ век: Учеб. пособие для студ. высш. учебн. заведений: В 3 ч./ Под ред. А.М. Родригеса и М.В. Пономарева. – М.: Гуманит. изд. центр ВЛАДОС, 2001.

Объединение Германии и его последствия. М., 1998

Первая мировая война. 1914—1918. М., 1968.

Розалиев Ю. Н. Новая и новейшая история стран Азии и Африки: Учеб. пособие. М., 1987.

Ролова А. Д. Конец эпохи Возрождения в Италии: специфика экономики и общества в XVI в. Рига, 1987.

Самсонов А.М. Вторая мировая война. 1939–1945. Очерк важнейших событий. М., 1990.

Согрин В.В. Политическая история США. М., 2001

Тарле Е. В. Европа в эпоху империализма / Соч.: В 5 т. Т. 5. М., 1958.

Шнеерсон Л. М. На перепутье европейской политики. Австро-русско-германские отношения. 1871—1875. Мн., 1984.

Эволюция буржуазных идеологических течений: тенденции 70 – 80-х годов. М., 1988.

Эволюция восточных обществ: синтез традиционного и современного. М., 1984.

Экономическая история капиталистических стран / Под ред. Ф. Я. Полянского, В. А. Жамина. М., 1986.

Юго-восточная Азия в мировой истории / Под ред. С.Н.Ростовского и др. М., 1977.

Юрьев М.Ф. История стран Азии и Северной Африки после второй мировой войны. М., 1994.

Язьков Е.Ф. История стран Европы и Америки в новейшее время. 1918–1945. М., 2000.


Гісторыя Расіі і Украіны

Административно-территориальное устройство России. История и современность. М., 2003.

Анисимов Е.В. Время петровских реформ. М., 1989.

Ахиезер А.С. Россия: критика исторического опыта. М., 1991.

Бердяев Н.А. Смысл истории. М., 1990.

Бурлацкий Ф. Русские государи эпохи реформации (Хрущев, Горбачев, Ельцин). М., 1996.

Гимпельсон Е.Г. Формирование советской политической системы. 1917–1927. М., 1995.

Горизонтов Л.Е. Парадоксы имперской политики: поляки в России и русские в Польше. (XIX – начало XX в.). М., 1999.

Данилевский Н.Я. Россия и Европа. М., 1991.

Древняя Русь в свете зарубежных источников / Под ред. Е.А. Мельниковой. М., 2001.

Ельцин Б.Н. Исповедь на заданную тему. М., 1991.

Западные окраины Российской империи. М., 2006.

Иванов А.Б. Третий Рим. Русь XIV – XVII вв. М., 1996.

Исабель де Мадариага. Россия в эпоху Екатерины Великой. М., 2002.

Історія та історіографія в Европі. Випуск 1–2. Киів, 2003.

История человечества. Т.VIII. Россия / Под общей ред. А.Н. Сахарова. М., 2003.

Каменский А.Б. От Петра I до Павла I: реформы в России XVIII века (опыт целостного анализа). М., 1999.

Каменский А.Б. Российская империя в XVIII веке: традиции и модернизация. М., 1999.

Миллер А.И. Империя Романовых и национализм. Эссе по методологии исторического исследования. М., 2006.

Мироненко С.В. Страницы тайной истории самодержавия: Политическая история России первой половины XIX столетия. М., 1990.

На путях становления украинской и белорусской наций: факторы, механизмы, соотнесения. М., 2004.

Общественная мысль России XVIII – начала XX века. Энциклопедия. М., 2005.

Павленко Н.И. Петр Великий. М., 1990.

Платонов О.А. Русская цивилизация. М., 1995.

Погружение в трясину (Анатомия застоя). М., 1991.

Поспеловский Д. Тоталитаризм и вероисповедание. М., 2003.

Постижение истории: онтологический и гносеологический подходы: Учеб. пособие / Под ред. В.Н. Сидорцова и др. Мн., 2002.

Россия 1917 год: выбор исторического пути. М., 1989.

Секеранский С.С., Шелохаев В.В. Либерализм в России. М., 1995.

Скрынников Р.Г. Крест и корона: Церковь и государство на Руси IX –XVII вв. СПб., 2000.

Судьбы реформ и реформаторов в России. Ч.1–2. М., 1996.

Украинский сепаратизм в России. Идеология национального раскола. Сб. М., 1998.

Уортман Р.С. Сценарии власти: Мифы и церемонии русской монархии. В 2 т. Т.2: От Александра II до отречения Николая II М., 2004.

Франклин С., Шепард Д. Начало Руси. 750 – 1200. СПб., 2000.

Холодная война. Новые подходы. Новые документы. М., 1995.

Хоскинг Дж. Россия: народ и империя (1552 – 1917). Смоленск, 2000.

Шмидт С.О. У истоков российского абсолютизма: Исследование со-циально-политической истории времени Ивана Грозного. М., 1996.

Юсова Н. “Давньоруська народність”: зародження і становлення концепціі в радянській історичній науці (1930 – перша половина 1940-х рр.): Киів, 2006.


Гісторыя паўднёвых і заходніх славян

Австро-Венгрия: Интеграционные процессы и национальная специфика. М., 1997.

Авторитарные режимы в Центральной и Восточной Европе (1917—1990 гг.). М., 1999.

Аникеев А. С. Как Тито от Сталина ушел: Югославия, СССР и США в начальный период «холодной войны» (1945—1957). М., 2002.

Аншаков Ю. П. Становление Черногорского государства и Россия. 1798—1856 гг. М., 1998.

Балканы в конце ХІХ — начале ХХ века: Очерки становления национальных государств и политической структуры в Юго-Восточной Европе. М., 1991.

Болгария в XX веке: Очерки политической истории. М., 2003.

Великая Моравия. Ее историческое и культурное значение. М., 1985.

Волков В. К. Узловые проблемы новейшей истории стран Центральной и Юго-Восточной Европы. М., 2000.

Волокитина Т. В., Мурашко Г. П., Носкова А. Ф. Народная демократия: миф или реальность? Общественно-политические процессы в Восточной Европе. 1944—1948 гг. М., 1993.

Волокитина Т. В., Мурашко Г. П., Носкова А. Ф., Покивайлова Т. А. Москва и Восточная Европа: Становление политических режимов совет­ского типа. 1949—1953. Очерки истории. М., 2002.

Восточная Европа между Гитлером и Сталиным. 1939—1941 гг. М., 1999.

Гибианский Л. Я. Советский Союз и новая Югославия, 1941—1947. М., 1987.

Гильфердинг А. Ф. История балтийских славян. М., 1994.

Грацианская Н. Н. Словаки: К проблеме этнокультурной истории. М., 1994.

Грачев В. П. Балканские владения Османской империи на рубеже ХVIII—XIX вв. М., 1990.

Григорьев С. Г. Полабские славяне и их борьба против немецкой агрессии в IX—XI вв. М., 1953.

Гусакова Н. А. Из истории борьбы плебейской оппозиции против феодально-католической реакции в начале гуситского движения (1419—1422 гг.). Мн., 1963.

Гуськова Е. Ю. История югославского кризиса. 1990—2000. М., 2001.

Движение Сопротивления в странах Центральной и Юго-Восточной Европы, 1939—1945. М., 1995.

Иванова Ю. В. Косовский кризис. Этнические аспекты проблемы. М.,  1999.

Историография истории южных и западных славян. М., 1987.

История Польши: В 3 т. М., 1955—1958.

История Словакии. М., 2003.

История Чехословакии: В 3 т. М., 1956—1961.

История Югославии: В 2 т. М. , 1963.

Источниковедение истории южных и западных славян. Феодальный период. М., 1999.

Каждан А. П., Литаврин Г. Г. Очерки истории Византии и южных славян. СПб., 1998.

Катынь: Пленники необъявленной войны. М., 1997.

Косик В. М. Время разрыва. Политика России в Болгарском вопросе. 1886—1894 гг. М., 1993.

Косик В. М. Русская политика в Болгарии. 1879—1886 гг. М., 1991.

Косово: Международные аспекты кризиса. М., 1999.

Краткая история Болгарии. С древнейших времен до наших дней. М., 1987.

Краткая история Польши: С древнейших времен до наших дней. М.,  1993.

Краткая история Чехословакии: С древнейших времен до наших дней. М., 1988.

Кривогуз И. М. Крушение «реального социализма» в Европе и судьба освободившихся народов. М., 2001.

Лазько Р. Р. Перад патопам. Еўрапейская палітыка Польшчы (1932—1939). Мн., 2000.

Лаптева Л. П. История Чехии периода феодализма (V — середина XVIII в.). М., 1993.

Лещиловская И. И. Иллиризм. К истории хорватского национального Возрождения. М., 1968.

Литаврин Г. Г. Развитие этнического самосознания славянских народов в эпоху раннего средневековья. М., 1982.

Лукьянов П. Г. Новейшая история стран Центральной и Восточной Европы (1944—2000 гг.): Учеб. пособие. Могилев, 2000.

Македония: Проблемы истории и культуры. М., 1999.

Матвеев Г. Ф. «Третий путь?»: Идеология аграризма в Чехословакии и Польше в межвоенный период. М., 1992.

Международные организации и кризис на Балканах. Документы: В 3 т. М., 2000.

Мельцер Д. Б. Советско-болгарские отношения. 1917—1939 гг. Мн., 1975.

Михутина И. В. Польско-советская война. 1919—1920. М., 1994.

Мусатов В. Л. Предвестники бури. Политические кризисы в Восточной Европе (1956—1981). М., 1996.

Наленч Д., Наленч Т. Юзеф Пилсудский: Легенды и факты. М., 1990.

Нидерле Л. Славянские древности. М., 2000.

Никифоров К. В. Сербия в середине ХIХ в. (Начало деятельности по объединению сербских земель). М., 1995.

Освободительные движения народов Австрийской империи. Т. 1. Возникновение и развитие, конец ХVIII в. — 1849 г. М., 1980; Т. 2. Период утверждения капитализма. М., 1981.

Османская империя и страны Центральной, Восточной и Юго-Восточной Европы в ХVII в. Ч. 1. Главные тенденции политических взаимоотношений. М., 1998.

Первая мировая война и проблемы политического переустройства в Центральной и Юго-Восточной Европе: Сб. М., 1991.

Писарев Ю. А. Сербия и Черногория в первой мировой войне. М., 1968.

Пленники национальной идеи. Политические портреты лидеров Восточной Европы (первая треть XX в.). М., 1993.

Принятие христианства народами Центральной и Юго-Восточной Европы и крещение Руси. М., 1988.

Развитие этнического самосознания славянских народов в эпоху зрелого феодализма. М., 1989.

Развитие этнического самосознания славянских народов в эпоху раннего средневековья. М., 1982.

Раннефеодальные государства на Балканах VI—XII вв. М., 1985.

Революции 1989 года в странах Центральной (Восточной) Европы: Взгляд через десятилетие. М., 2001.

Романенко С. А. Югославия, Россия и «славянская идея»: Вторая половина XIX — начало XXI века. М., 2002.

Рубцов Б. Т. Гуситские войны. М., 1955.

Руколь Б. М. Гуситское движение. М., 1964.

Свердлов М. Б. Становление феодализма в славянских странах. СПб.,  1997.

Семиряга М. И. Коллаборационизм. Природа, типология и проявления в годы Второй мировой войны. М., 2000.

Славяне. Этногенез и этническая история. М., 1989.

Славянские движения XIX—XX веков: съезды, конгрессы, совещания, манифесты, обращения. М., 1998.

Славянские матицы: XIX в.: В 2 ч. М., 1996.

Славянские народы Юго-Восточной Европы и Россия в XVIII в. М., 2003.

Славянские народы: Общность истории и культуры. М., 2000.

Славянский вопрос: Вехи истории. М., 1997.

Словения. Путь к самостоятельности: Док. М., 2001.

Смирнова Н. Д. История Албании. М., 2003.

Стегний П. В. Разделы Польши и дипломатия Екатерины II. 1772, 1793, 1795. М., 2002.

Тоталитаризм: Исторический опыт Восточной Европы. «Демократическое интермеццо» с коммунистическим финалом. 1944—1948. М., 2002.

У истоков формирования наций в Центральной и Юго-Восточной Европе. М., 1984.

Уханова Е. В. У истоков славянской письменности. М., 1998.

Флоря Б. Н. Отношения государства и церкви у восточных и западных славян. (Эпоха средневековья). М., 1992.

Формирование наций в Центральной и Юго-Восточной Европе. М., 1981.

Формирование национальных независимых государств на Балканах. Конец XVIII в. — 70-е гг. XIX в. М., 1986.

Формирование раннефеодальных славянских народностей. М., 1981.

Фрейденберг М. М. Дубровник и Османская империя. М., 1984.

Фрейдзон В. И. Далмация в хорватском национальном возрождении ХIХ в.: К истории югославизма и его неудачи. М., 1997.

Фрейдзон В. И. История Хорватии. Краткий очерк с древних времен до образования республики (1991 г.). СПб., 2001.

Центральная и Юго-Восточная Европа в Новое время. М., 1974.

Центрально-Восточная Европа во второй половине XX века: В 3 т. Т. 1. Становление «реального социализма». 1945—1965. М., 2000; Т. 2. От стабилизации к кризису. 1966—1989. М., 2002; Т. 3 (Ч. 1—2). Трансформации 90-х годов. М., 2002.

Центральноевропейские страны на рубеже XX–XXI вв.: Аспекты общественно-политического развития. Историко-политологический справочник. М.. 2003.

Церковь в истории славянских народов. М., 1997.

Часноўскi М. Э. Постсацыялiстычныя краiны на шляху пераўтварэнняў i еўрапейская iнтэграцыя: Вучэб. дапам. Мн., 1997.

Чехия и Словакия в XX веке. Очерки истории. В 2 кн. М., 2005.

Шемякин А. Л. Радикальное движение в Сербии: Зарождение, становление, первые шаги. 1875—1883. М., 1993.

Шимов Я. Австро-Венгерская империя. М., 2003.

Этнические процессы в Центральной и Юго-Восточной Европе. М., 1988.

Яжборовская И. С., Яблоков А. Ю., Парсаданова В. С. Катынский синдром в советско-польских отношениях и российско-польских отношениях. М., 2001.



Язькова А. А. Малая Антанта в европейской политике, 1918—1925. М., 1974.


База данных защищена авторским правом ©urok.shkola.of.by 2016
звярнуцца да адміністрацыі

    Галоўная старонка