Урок па тэме: М. Багдановіч "Слуцкія ткачыхі". Мэта : стварыць умовы для фарміравання даследчых уменняў вучняў шляхам аналізу верша М. Багдановіча"



Дата канвертавання24.02.2017
Памер271.38 Kb.
#4194
ТыпУрок
Урок па тэме: М. Багдановіч “Слуцкія ткачыхі”.

Мэта: стварыць умовы для фарміравання даследчых уменняў вучняў шляхам аналізу верша М.Багдановіча”Слуцкія ткачыхі”.

Задачы:

- пазнаёміць вучняў з творчым лёсам паэта і яго вершам “Слуцкія ткачыхі”;

- садзейнічаць фарміраванню ўменняў аналізаваць прапанаваны верш, вызначаць тэму і асноўную думку, мастацкія сродкі, супастаўляць , абагульняць і параўноўваць з’явы, выказваць і аргументаваць асабістую думку;

- спрыяць выхаванню пачуцця прыгожага, любові да Радзімы, роднага краю.



Тып: урок-даследаванне.

Абсталяванне: вучэбны дапаможнік для 9 класа, карткі- заданні, аўдыазапіс чытання верша, песня ў выкананні ансабля “Песняры”, мультымедыйная прэзентацыя, тэставае заданне, выстава кніг паэта, беларускія ручнікі.

І тчэ, забыўшыся, рука,

Заміж персідскага ўзора

Цвяток радзімы васілька .

(М.Багдановіч)

Ход урока

І.Арг. момант. Настрой на працу. Добры дзень тыя, хто сёння рана прачнуўся. Добры дзень тыя, хто сёння не выспаўся. Добры дзень тыя, хто ўжо сёння марыць пра канікулы. Добры дзень, паважаныя госці.

На вуліцы - каляндарная зіма. Давайце ўсміхнёмся адзін аднаму. Няхай ад усмешкі стане цяплей на душы, няхай яна цёпла і радасна дапаможа працаваць на ўроку. Жадаю ўсім вам поспехаў.



II. Падрыхтоỳчы этап.

Моўная размінка.

1. Дыхальная гімнастыка

- А каб ваша чытанне было сапраўды прыгожым і правільным,пачнём наш урок як заўсёды з дыхальнай гімнастыкі, якая таксама ўмацоўвае ваша здароўе.

(Выконваецца некалькі практыкаванняў: “Дыхае носік”, “Пушынка”, “Свечка”, “Ружа”)

2. “ Складавічок”

- Працягваем нашу моўную размінку. Складавічок сёння прапануе вам вось такое заданне:

ТПІ ТПА МАЙ СТРА

(Склады чытаюцца працяжна, коратка, хутка)

- З якiх складоỳ можна скласцi слова? (Майстра)

Гэта слова сустракаееца ỳ прыказцы, якую я вам прапаную прачытаць на дошцы.



3. Работа над інтанацыяй сказа.

(На дошцы запісана прыказка “Справа майстра баiцца.»Замест знака прыпынку сняжынка.)

- Папрацуем над інтанацыяй сказа. Але што гэта? Якісьці незвычайны знак прыпынку ўканцы сказа.

- Якія знакі прыпынку могуць стаяць у канцы сказа?

- Як будзе гучаць сказ, калі паставім кропку?

- Зробім апавядальны сказ клічным па інтанацыі.

- Што вы павінны перадаць голасам?

- Папрацуем над інтанацыяй пытальнага сказа. Штогучыць у пытальным сказе?

(Сказ чытаецца чатыры разы з пастаноўкай лагічнага націска на кожнае слова. Апошні раз: “Справа майстра баiцца.»
Праверка дамашняга задання:

Апавяданне “Сваiмi рукамi» паводле Я Коласа.

- Цi падыходзiць гэта прыказка да зместу апавядання, яеое мы чыталi дома i на папярэднiм уроку? (Адказы вучняỳ. Да. Калi за справу бярэцца майстр, або працавiты чалавек, работа будзе выканана добра.)

- Якую добрую справу зрабiлi вучнi перад летнiмi канiкуламi?


- Якiя намаганнi патрэбна было зрабiць, кааб пасадзiць дрэỳцы? Прачытайце урывак, якi падцвердзiць вашы словы.

-

- Прачытайце, як настаỳнiк садзiỳ грушку.


3. Асноỳная частка

- Сёння, дзеці, мы пазнаёмімся з творам аб таксама пацавiтых людзях – слуцкiх ткачыхах. i паэтам, ”трэцяй зоркай” на небасхіле беларускай паэзіі, М.Багдановічам і яго вершам “Слуцкія ткачыхі”.Запішыце тэму ўрока ў сшыткі.

Эпіграфам да ўрока з’яўляюцца апошнія радкі з дадзенага верша (зачытаць). Сёння на уроку я прапаную вам працаваць не проста як вучнi, а як даследчыкi.Мы з вамі сфармулюем гіпотэзу нашага даследвання, над рашэннем якой мы будзем працаваць на працягу сённяшняга ўрока.

Гіпотэза: Вобраз васілька- сімвал Бацькаўшчыны, Радзімы, роднага краю.

1) Вызначэнне задач урока сумесна з вучнямі:

- Давайце паспрабуем вызначыць, якія задачы мы будзем вырашаць сёння на ўроку, чаго вы чакаеце ад яго? Працуем мы па вершаваных творах не першы ўрок, таму я думаю, што вам гэта зрабіць будзе няцяжка.



Я хацеў бы…

+навучыцца выразна чытаць верш;

+асэнсаваць тэму верша, асноўную думку;
+вызначыць мастацкія сродкі, з дапамогай якіх аўтар стварае яскравыя карціны ў вершы;

+больш даведацца пра жыццё паэта;

+зразумець, чаму паэт звярнуўся да тэмы слуцкіх паясоў, і даведацца, як яны ствараліся;

+ пацвердзіць гіпотэзу.



2) Слова настаўніка: Сёння ў нас не проста ўрок, а ўрок- даследаванне . Але спачатку вызначым яшчэ адну незвычайнасць нашага ўрока. Так, менавіта 9 снежня- дзень нараджэння паэта, яго 125-гадовы юбілей. У гэты дзень штогод да помніка паэта ў Мінску, які стаіць недалёка ад месца нараджэння паэта (дом не захаваўся), прыхільнікі творчасці паэта прыносяць кветкі і дэкламуюць вершы Багдановіча.

Сёння мы будзем працаваць над трыма вялiкiмi пытаннямi.

. Будзьце ўважлівымі. У канцы ўрока вам патрэбна будзе вызначыць самае яркае даследаванне.

3)Франтальная работа

Чытанне артыкула Нiла Гiлевiча пра Максiма Багдановiча на с. 171.

4) Выступленне груп (або слова настаỳнiка).

- Праслухаем выступленне 1 групы, якая даследавала біяграфію паэта.

У час выступлення астатнія вучні працуюць з табліцай.

Вам патрэбна будзе назваць самы цікавы факт з біяграфіі.






9 снежня 1891 года ў Мінску




Педагог Адам Ягоравіч




Настаўніца Марыя Апанасаўна Мякота

Маленства прайшло




Ён самастойна вучыў




Букваром былі







На сухоты

Выдаў адзіны зборнік







Ялце ў 1917 годзе




Ауцкіх могілках




Місхоры, Яраслаўлі, Мінску

Наша група карысталася пры падрыхтоўцы творчага дамашняга задання наступнай літаратурай і інтэрнэт-рэсурсамі, якія прадстаўлены на слайдзе . Мы даведаліся, што М.Багдановіч нарадзіўся ў 1891 годзе ў Мінску. Бацька, Адам Ягоравіч педагог,- высокаадукаваны чалавек. Маці - Марыя Апанасаўна Мякота-працавала настаўніцай, любіла літаратуру. У хуткім часе сям’я перабралася ў Гродна.Там прайшло маленства паэта. Пасля смерці маці, калі хлопчыку не было яшчэ і пяці год, сям’я пакінула Беларусь і пераехала ў Ніжні Ноўгарад, затым у Яраслаўль. Максіма цягнула на зямлю продкаў. Ён самастойна вучыў беларускую мову. Букваром для Максіма былі народныя песні. Асабліва запомніліся яму песні жнеек, якія спявалі пра каласочкі і васілёчкі. Менавіта яны сталі той сілай, якая абудзіла талент паэта.Толькі ў 1911 годзе паэт пераехаў у Вільню. Сустрэча з радзімай пакінула незабыўныя ўражанні.

Максім быў хворы на сухоты. Сябры сабралі яму грошы для паездкі ў Крым на лячэнне. Памёр паэт у Ялце ў 1917 годзе. Пахаваны на Ауцкіх могілках. Пражыў усяго 25 гадоў. Пры жыцці Багдановіча быў выдадзены адзіны зборнік вершаў “Вянок”. Памяць пра паэта жыве і сёння : яго імем названы вуліцы, школы, адкрыты музеі. Помнікі песняру стаяць у Мінску, Яраслаўлі , Місхоры.


Табліца адказаў:

М.Багдановіч нарадзіўся

9 снежня 1891 года ў Мінску

бацька

Педагог Адам Ягоравіч

маці

Настаўніца Марыя Апанасаўна Мякота

Маленства прайшло

У Гродне

Ён самастойна вучыў

Беларускую мову

Букваром былі

Народныя песні

Максім быў хворы

На сухоты

Выдаў адзіны зборнік

Вянок

Памёр у

Ялце ў 1917 годзе

Пахаваны на

Ауцкіх могілках

Помнікі стаяць у

Місхоры, Яраслаўлі, Мінску

Пацверджанне гіпотэзы: пражыў 25 гадоў, выдаў адзіны зборнік, букваром былі народныя песні, кветачка васілёк была на слыху паэта з дзяцінства.
Выступленне 2 групы, якая даследвала гісторыю напісання верша. Усе астатнія дапісваюць незакончаныя сказы (па гісторыі стварэння верша),Зачытаць некаторыя з іх.

1.У 1911 годзе М.Багдановіч прыехаў ()

2.Наведаў у Вільні ()

3.Яго ўразіла калекцыя ()

4.Верш быў напісаны ў ()

5.У ім ідзе размова пра ().

6.Верш мае() аснову.

7.Адносіцца да () лірыкі.

8.Пакладзены ().

Наша група карысталася пры падрыхтоўцы творчага дамашняга задання наступнай літаратурай, якая прадстаўлена на слайдзе і інтэрнэт-рэсурсамі. Мы даведаліся, што ў 1911 годзе Максім Багдановіч прыехаў у Беларусь і наведаў у Вільні музей беларускіх старажытнасцей, дзе яго ўразіла калекцыя слуцкіх паясоў. Ва ўзорах на слуцкіх паясах Максім убачыў знаёмую кветачку. Ён глядзеў на паясы і думаў пра тых , хто быў вымушаны днямі сядзець і карпатліва ткаць для заможных паноў цудоўныя паясы. Хлопец уяўляў прыгожых маладых дзяўчат, спачуваў ім. Ён дайшоў да ўзбярэжжа хуткаплыннай Віліі, сеў на лавачку і задумаўся. І вось думкі, як тая плынь, увасобіліся ў вершы, які быў напісаны ў 1912 годзе. У ім ідзе размова пра 18 стагоддзе, верш мае гістарычную аснову. Адносіцца да грамадзянскай лірыкі, пакладзены на музыку. М. Багдановiч свядома парушыỳ жыццёвую рэальнасць: забыцца i выпадкова выткаць iншы ỳзор проста немагчыма – ён дэталёва распрацоỳваецца загадзя i набiраецца на падрыхтаванай аснове. Але для паэта вельмi важна было паказаць душэỳную патрэбу народа ỳ сваiм, родным, любоỳ да сваёй зямлi, таму М. Багдановiч кажа: « …тчэ, забыỳшыся, рука…»

Прыкладныя адказы

1.У 1911 годзе М.Багдановіч прыехаў (у Беларусь)

2.Наведаў у Вільні (музей)

3.Яго ўразіла калекцыя (слуцкіх паясоў)

4.Верш быў напісаны ў (1912 годзе)

5.У ім ідзе размова пра (18 стагоддзе).

6.Верш мае(гістарычную) аснову.

7.Адносіцца да (грамадзянскай ) лірыкі.

8.Пакладзены (на музыку).


.

Настаўнік: Давайце, дзеці, яшчэ раз звернем увагу на малюнак са слуцкімі паясамі. Адкажыце, калі ласка, якія ўзоры вы там бачыце? ( васілёк)

Выступленне 3 групы , якая даследавала гісторыю слуцкіх паясоў.

Наша група пазнаёмілася з даследчай працай старшакласнікаў “Арнаментальныя матывы Воранаўшчыны”, з літаратурай па тэме, якая прадстаўлена на слайдзе і выкарыстала таксама інтэрнэт-рэсурсы пры падрыхтоўцы творчага задання. Мы даведаліся, што ў сярэдзіне васямнаццатага ст. князем Радзівілам у Слуцку была заснавана фабрыка па вытворчасці паясоў-“персіярня”. Называлі яе так, таму што на ёй працавалі персы і туркі, спецыяльна прывезеныя з-за мяжы, каб наладзіць гэтую справу( працавалі толькі мужчыны). Паясы ўпрыгожваліся шыкоўным арнаментам: поле звычайна запаўнялася папярэчнымі палоскамі або малюнкам, канцы- гірляндамі з кветак і лісця, абшываліся махрамі. У арнамент уключаліся кветкі мясцовай флоры: гваздзікі, васількі, незабудкі, жалуды і інш. Ткаліся яны залатымі, срэбнымі і шаўковымі ніткамі. Іх насілі вельмі багатыя людзі. Даўжыня вырабу- ад трох да пяці метраў, шырыня- дваццаць-трыццаць сантыметраў. На поясе абавязкова была метка “Зроблены ў Слуцку”. У 1846 годзе фабрыка была зачынена.Самая багатая калекцыя мелася ў князёў Радзівілаў. Пазней яна была перададзена ў Беларускую дзяржаўную карцінную галерэю. У гады Вялікай Айчыннай вайны была страчана.Цяпер самыя буйныя калекцыі знаходзяцца ў Маскве ў гістарычным музеі, у Сант-Пецярбургу ў Эрмітажы”.

Настаўнік: давайце, дзеці , звернем увагу на беларускія ручнікі, якімі ўпрыгожаны наш клас і параўнаем іх са слуцкімі паясамі (на ілюстрацыі) . Назавіце, што ёсць агульнага ў вырабе і ва ўзорах.(І тыя і другія вырабляліся на ткацкіх станках, у арнаменце прысутнічаюць кветкі (васілёк), канцы і паясоў, і ручнікоў абшыты махрамі.)


  1. Праслухоўванне верша ў мастацкім прачытанні (на дыску).

-Цi спадабаỳся вам верш? Каго ён праслаỳляе?

- Скажыце, калі ласка, ці ўсе словы вам зразумелыя?



Гласарый( тлумачальны слоўнік малазразумелых слоў).

1.Ніва - апрацаванае пад сяўбу або засеянае поле.

2.Бор - стары сасновы лес.

3.Тканіна - выраб, атрыманы ў працэсе ткання на ткацкім станку, матэрыял.

4.Ручнік - вузкі прадаўгаваты кавалак тканіны для выцірання твару, рук ці пасуды.Вышываны.

Чытанне найбольш складаных па вымаỳленню слоỳ: забыỳшыся, мкнуцца, бяздольныя



  1. Самастойнае чытанне вучнямi верша

Пытаннi перад чытаннем:

- Якое ўражанне выклікаў у вас верш ? Да чаго заклікае М.Багдановіч чытача?



Фiзкультхвiлiнка

Выраслi кветкi (паднiмаюць рукi ўверх з растапыранымi пальцамi)

Да сонца пацягнулiся – высока

Стала iм прыемна i цяпло!

Вецярок пралятаў,

Сцяблiнкi качаў.

Улева качнулiся,

Нiзка прыгнулiся,

Управа качнулiся,

Нiзка прыгнулiся,

I яшчэ сонейку ўсмiхнулiся.


Вывучэнне першаснага ўспрымання верша. Калектыўная гутарка.

1)Якое ўражанне выклікаў у вас верш ? Да чаго заклікае М.Багдановіч чытача? (пачуццё захаплення беларускімі дзяўчатамі, якія стваралі не па персідскім , а па беларускім узоры мастацтва; у вершы асуджаецца прымус, чужому проціпастаўляецца сваё, роднае.Аўтар заклікае ганарыцца працай слуцкіх працаўніц,якія стваралі знакамітыя вырабы.)

2)Які мастацкі вобраз , мяркуючы па назве, можна лічыць галоўным? (вобраз слуцкіх ткачых)

3)Якія найважнейшыя чалавечыя якасці слуцкіх працаўніц падкрэсліваюцца ў вершы? ( абяздоленасць і шанаванне ўсяго роднага).

Рэлаксацыя. Слуханне песні ў выкананні ансамбля “Песняры”

Верш паклаў на музыку Ігар Лучанок. Выконваюць яе розныя беларускія артысты. Падумайце і адкажыце, ці адпавядае музыка І.Лучанка словам М.Багдановіча.(гарманічнае спалучэнне музыкі і слоў, мілагучнасць, спакойнае, светлае гучанне, наяўнасць музычных вобразаў.)



7)) Праца ў групах. Мастацкі аналіз верша . Чытанне верша самастойна , а затым услых.

1група .Вызначыць тэму, ідэю верша , вершаваны памер,рыфму.

Які вершаваны памер выкарыстаны аўтарам, наколькі ён прыдатны для перадачы пачуццяў слуцкіх ткачых і лірычнага героя? (Двухскладовы памер з націскам на другі склад, ямб. Ён тут настолькі арганічны і прыдатны, што яго нават не заўважаеш.)



Тэма верша-роздум паэта над лёсам беларускіх мастакоў.

Ідэя верша- сцвярджэнне, што прыгажосць лепш ствараць не па чужым узоры, а па родным, якога прагне душа. Ідэя заключаецца ў апошніх радках. Рыфма перакрыжаваная.

2 група. Даследаваць кампазіцыю твора .

1.На колькі частак можна падзяліць верш? (на тры)

2)Раскажыце аб чым расказваецца ў кожнай частцы? Які настрой пераважае?

(У першай частцы расказваецца аб тым , як ў няволі, пад прымусам ткачыхі на лад персідскі ткуць узор. Пераважае сумны натрой,бо падняволенне не можа выклікаць радасць.



Чытанне першай часткi вучнем.

Другая частка верша складаецца з дзевяці радкоў. У іх паказваецца хараство роднай зямлі. Тут інтанацыя іншая. Радкі гучаць захапляльна, радасна.

Чытанне другой часткi вучнем.

Трэцяя частка складаецца з трох радкоў.У іх гучыць зварот ткачых да хараства роднага краю, які натхніў іх на стварэнне роднай красы- васілька. Заключная частка гучыць велічна і ўрачыста. Рука ткачыхі забыла завучаны ўзор чужой зямлі, і яе павяла памяць сэрца, якая захавалася ад продкаў, каб уславіць родную красу.)

Чытанне трэццяй часткi вучнем.

Хвiлiнка для вачэй

3 група .Знайсці мастацкія сродкі, з дапамогай якіх аўтару ўдалося стварыць такія захапляльныя краявіды Беларусі. Выпісаць іх ў сшыткі. Прачытаць пра сімвал, знайсці ў вершы, прывесці прыклады сімвалаў з народных песень.

Слоўнікавая работа. Сімвал-умоўнае абазначэнне з’явы праз прадмет, які нечым нагадвае яе.(праца з падручнікам).

Сімвалы ў песнях- калінка, рабінка, бярозка, вярба(сімвалізуюць дзявочае хараство). У вершы васілёк- сімвал Бацькаўшчыны, сімвал прыгажосці роднай зямлі.



Антытэза: роднай хаце, родным нівам супрацьстаяць панскі двор і персідскі лад.

Інверсія: “Яны,бяздольныя, узяты”,”на лад персідскі ткуць яны”(інверсійны парадак падкрэслівае паднявольнае становішча сялянак.)

Метафары:поле смяецца, вясна расцвіла, срэбрам ззяюць хвалі.

Эпітэты: у яснай далі, сінеюць міла, халодным срэбрам.

Сінекдаха: і тчэ, забыўшыся рука( лексічнае значэнне слоў, як напамін у рабочых сшытках).

  1. Работа над выразным чытаннем

- Паслухаем мастацкае выкананне верша артыстам..

- Давайце прачытаем верш услых усе разам, потым кожны сам сабе.

- Хто жадае прачытаць выразна цалкам увесь верш?

- Вывучым на памяць першую страфу верша.



III. Заключная частка

1) Падвядзенне вынікаў урока.

Зварот да эпіграфа. (зачытаць яго яшчэ раз) Ці пацвердзілася гіпотэза ? Дзе мы гэта ўбачылі? (кветачка васілёк запала ў душу паэта яшчэ ў дзяцінстве, калі ён пазнаёміўся з народнымі песнямі.А менавіта яны сталі букваром для паэта. Ва ўзорах і беларускіх ручнікоў, і слуцкіх паясоў ёсць кветачка васілёк. Пазнаёміўшыся з паняццем”сімвал” , мы зрабілі вывад, што вобраз васілька ў вершы – сімвал Бацькаўшчыны, Радзімы, роднага краю.Такім чынам, гіпотэза пацвердзілася.

2) Выніковы кантроль. Тэст

1.М Багдановіч нарадзіўся а)Мінску, б)Гродне , в)Яраслаўлі.

2.Дзяцінства прайшло ў а) Гродне, б)Яраслаўлі, вМінску.

3.Букваром для Максіма былі: а) народныя песні, б) народныя казкі, в) народныя прыказкі.

4.Адзіны зборнік называецца а)Жалейка,б) Вянок, в)Смык.

5.Верш “Слуцкія ткачыхі быў напісаны а)1912, б)1911, в)1913.

6.У вершы ідзе размова пра якое стагоддзе ? а) 18,б) 17, в)16.

7.Адносіцца дадзены верш да пэўнага віду лірыкі а) любоỳнай ,б) грамадзянскай, в) філасофскай.

8.Кампазіцыя складаецца з : а)дзвюх частак,б) трох частак,в) чатырох частак.

9.Сімвалам Бацькаўшчыны ў вершы з’яўляецца вобраз

А) васілька,б) калінкі, в) рабінкі.

Адказы. 1.а,2.а,3.а,4.б,5.а,6.а.7.б,8.б,9а.



3) Дамашняе заданне. С. 172.Вывучыць верш на памяць.

4)Рэфлексія. Прадоўжыце фразы:

1.На ўроку я працаваў (актыўна/ пасіўна)

2.Сваёй работай на ўроку я (задаволены/незадаволены)

3.Урок для мяне паказаўся (кароткім/доўгім)

4.За ўрок я (не стаміўся/стаміўся)

5.Мой настрой ( стаў лепшы/ пагоршыўся)

6.Матэрыял урока мне быў (зразумелы/незразумелы)

7.Дамашняе заданне мне здаецца(лёгкім/цяжкім)

Зараз я прапаную вам таксама папрацаваць ткачамi i cклаcцi узор пояса.

(дзве палоскi з геаметрычнымi фiгурамi, а пасярэдзiне палоска з васiлькамi)

Адзнакi за ỳрок.

Дадатак

Арфаграмы ỳ вершы

(І ) Яканне: яны, бяздольныя, паясы, дзявочыя, сцяной, смяецца, вясна, персідскага, цвяток, цямнее
(ІІ) Дзеканне: дзеля, дзявочыя, дзе, радзімы
(ІІІ) Цеканне: ткаць, ткуць, сцяной, сінеюць, ззяюць, цямнее
(ІV) Правапіс ў: ніў, доўгія, забыўшы, збожжа ў яснай, забыўшыся

Падоўжаныя зычныя: збожжа

БIЯГРАФIЯ МАКСIМА БАГДАНОВIЧА

М.Багдановіч нарадзіўся ў 1891 годзе ў Мінску. Бацька, Адам Ягоравіч педагог,- высокаадукаваны чалавек. Маці - Марыя Апанасаўна Мякота-працавала настаўніцай, любіла літаратуру. У хуткім часе сям’я перабралася ў Гродна.Там прайшло маленства паэта. Пасля смерці маці, калі хлопчыку не было яшчэ і пяці год, сям’я пакінула Беларусь і пераехала ў Ніжні Ноўгарад, затым у Яраслаўль. Максіма цягнула на зямлю продкаў. Ён самастойна вучыў беларускую мову. Букваром для Максіма былі народныя песні. Асабліва запомніліся яму песні жнеек, якія спявалі пра каласочкі і васілёчкі. Менавіта яны сталі той сілай, якая абудзіла талент паэта.Толькі ў 1911 годзе паэт пераехаў у Вільню. Сустрэча з радзімай пакінула незабыўныя ўражанні.

Максім быў хворы на сухоты. Сябры сабралі яму грошы для паездкі ў Крым на лячэнне. Памёр паэт у Ялце ў 1917 годзе. Пахаваны на Ауцкіх могілках. Пражыў усяго 25 гадоў. Пры жыцці Багдановіча быў выдадзены адзіны зборнік вершаў “Вянок”. Памяць пра паэта жыве і сёння : яго імем названы вуліцы, школы, адкрыты музеі. Помнікі песняру стаяць у Мінску, Яраслаўлі , Місхоры.







9 снежня 1891 года ў Мінску




Педагог Адам Ягоравіч




Настаўніца Марыя Апанасаўна Мякота

Маленства прайшло




Ён самастойна вучыў




Букваром былі







На сухоты

Выдаў адзіны зборнік







Ялце ў 1917 годзе




Ауцкіх могілках




Місхоры, Яраслаўлі, Мінску







9 снежня 1891 года ў Мінску




Педагог Адам Ягоравіч




Настаўніца Марыя Апанасаўна Мякота

Маленства прайшло




Ён самастойна вучыў




Букваром былі







На сухоты

Выдаў адзіны зборнік







Ялце ў 1917 годзе




Ауцкіх могілках




Місхоры, Яраслаўлі, Мінску








9 снежня 1891 года ў Мінску




Педагог Адам Ягоравіч




Настаўніца Марыя Апанасаўна Мякота

Маленства прайшло




Ён самастойна вучыў




Букваром былі







На сухоты

Выдаў адзіны зборнік







Ялце ў 1917 годзе




Ауцкіх могілках




Місхоры, Яраслаўлі, Мінску







9 снежня 1891 года ў Мінску




Педагог Адам Ягоравіч




Настаўніца Марыя Апанасаўна Мякота

Маленства прайшло




Ён самастойна вучыў




Букваром былі







На сухоты

Выдаў адзіны зборнік







Ялце ў 1917 годзе




Ауцкіх могілках




Місхоры, Яраслаўлі, Мінску







9 снежня 1891 года ў Мінску




Педагог Адам Ягоравіч




Настаўніца Марыя Апанасаўна Мякота

Маленства прайшло




Ён самастойна вучыў




Букваром былі







На сухоты

Выдаў адзіны зборнік







Ялце ў 1917 годзе




Ауцкіх могілках




Місхоры, Яраслаўлі, Мінску







9 снежня 1891 года ў Мінску




Педагог Адам Ягоравіч




Настаўніца Марыя Апанасаўна Мякота

Маленства прайшло




Ён самастойна вучыў




Букваром былі







На сухоты

Выдаў адзіны зборнік







Ялце ў 1917 годзе




Ауцкіх могілках




Місхоры, Яраслаўлі, Мінску


Гiсторыя стварэння верша «Слуцкiя ткачыхi»

1.У 1911 годзе М.Багдановіч прыехаў ()

2.Наведаў у Вільні ()

3.Яго ўразіла калекцыя ()

4.Верш быў напісаны ў ()

5.У ім ідзе размова пра ().

6.Верш мае() аснову.

7.Адносіцца да () лірыкі.

8.Пакладзены ().


Прыкладныя адказы


1.У 1911 годзе М.Багдановіч прыехаў (у Беларусь)

2.Наведаў у Вільні (музей)

3.Яго ўразіла калекцыя (слуцкіх паясоў)

4.Верш быў напісаны ў (1912 годзе)

5.У ім ідзе размова пра (18 стагоддзе).

6.Верш мае(гістарычную) аснову.

7.Адносіцца да (грамадзянскай ) лірыкі.

8.Пакладзены (на музыку).



Гiсторыя стварэння верша



Прыкладныя адказы


  1. .у Беларусь

  2. музей

  3. слуцкiх паясоỳ

  4. 1912 годзе

  5. 18 стагоддзе

  6. гicтарычную аснову

  7. грамадзянскай лiрыкi

  8. на музыку

1.У 1911 годзе М.Багдановіч прыехаў ()

2.Наведаў у Вільні ()

3.Яго ўразіла калекцыя ()

4.Верш быў напісаны ў ()

5.У ім ідзе размова пра ().

6.Верш мае() аснову.

7.Адносіцца да () лірыкі.

8.Пакладзены ().

Гiсторыя стварэння верша



Прыкладныя адказы


  1. . 18 стагоддзе

  2. музей

  3. на музыку

  4. у Беларусь

  5. грамадзянскай лiрыкi

  6. 1912 годзе

  7. слуцкiх паясоỳ

  8. гiстарычну аснову

1.У 1911 годзе М.Багдановіч прыехаў ()

2.Наведаў у Вільні ()

3.Яго ўразіла калекцыя ()

4.Верш быў напісаны ў ()

5.У ім ідзе размова пра ().

6.Верш мае() аснову.

7.Адносіцца да () лірыкі.

8.Пакладзены ().


Гiсторыя стварэння верша «Слуцкiя ткачыхi” Максіма Багдановіча

У 1911 годзе Максім Багдановіч прыехаў у Беларусь і наведаў у Вільні музей беларускіх старажытнасцей, дзе яго ўразіла калекцыя слуцкіх паясоў. Ва ўзорах на слуцкіх паясах Максім убачыў знаёмую кветачку. Ён глядзеў на паясы і думаў пра тых , хто быў вымушаны днямі сядзець і карпатліва ткаць для заможных паноў цудоўныя паясы. Хлопец уяўляў прыгожых маладых дзяўчат, спачуваў ім. Ён дайшоў да ўзбярэжжа хуткаплыннай Віліі, сеў на лавачку і задумаўся. І вось думкі, як тая плынь, увасобіліся ў вершы, які быў напісаны ў 1912 годзе. У ім ідзе размова пра 18 стагоддзе, верш мае гістарычную аснову. Адносіцца да грамадзянскай лірыкі, пакладзены на музыку.


Гiсторыя слуцкiх паясоỳ

Мы даведаліся, што ў сярэдзіне васямнаццатага ст. князем Радзівілам у Слуцку была заснавана фабрыка па вытворчасці паясоў-“персіярня”. Называлі яе так, таму што на ёй працавалі персы і туркі, спецыяльна прывезеныя з-за мяжы, каб наладзіць гэтую справу( працавалі толькі мужчыны). Паясы ўпрыгожваліся шыкоўным арнаментам: поле звычайна запаўнялася папярэчнымі палоскамі або малюнкам, канцы- гірляндамі з кветак і лісця, абшываліся махрамі. У арнамент уключаліся кветкі мясцовай флоры: гваздзікі, васількі, незабудкі, жалуды і інш. Ткаліся яны залатымі, срэбнымі і шаўковымі ніткамі. Іх насілі вельмі багатыя людзі. Даўжыня вырабу- ад трох да пяці метраў, шырыня- дваццаць-трыццаць сантыметраў. На поясе абавязкова была метка “Зроблены ў Слуцку”. У 1846 годзе фабрыка была зачынена.Самая багатая калекцыя мелася ў князёў Радзівілаў. Пазней яна была перададзена ў Беларускую дзяржаўную карцінную галерэю. У гады Вялікай Айчыннай вайны была страчана.Цяпер самыя буйныя калекцыі знаходзяцца ў Маскве ў гістарычным музеі, у Сант-Пецярбургу ў Эрмітажы”.


БIЯГРАФIЯ МАКСIМА БАГДАНОВIЧА

М.Багдановіч нарадзіўся ў 1891 годзе ў Мінску. Бацька, Адам Ягоравіч педагог,- высокаадукаваны чалавек. Маці - Марыя Апанасаўна Мякота-працавала настаўніцай, любіла літаратуру. У хуткім часе сям’я перабралася ў Гродна.Там прайшло маленства паэта. Пасля смерці маці, калі хлопчыку не было яшчэ і пяці год, сям’я пакінула Беларусь і пераехала ў Ніжні Ноўгарад, затым у Яраслаўль. Максіма цягнула на зямлю продкаў. Ён самастойна вучыў беларускую мову. Букваром для Максіма былі народныя песні. Асабліва запомніліся яму песні жнеек, якія спявалі пра каласочкі і васілёчкі. Менавіта яны сталі той сілай, якая абудзіла талент паэта.Толькі ў 1911 годзе паэт пераехаў у Вільню. Сустрэча з радзімай пакінула незабыўныя ўражанні.

Максім быў хворы на сухоты. Сябры сабралі яму грошы для паездкі ў Крым на лячэнне. Памёр паэт у Ялце ў 1917 годзе. Пахаваны на Ауцкіх могілках. Пражыў усяго 25 гадоў. Пры жыцці Багдановіча быў выдадзены адзіны зборнік вершаў “Вянок”. Памяць пра паэта жыве і сёння : яго імем названы вуліцы, школы, адкрыты музеі. Помнікі песняру стаяць у Мінску, Яраслаўлі , Місхоры.

Гiсторыя стварэння верша «Слуцкiя ткачыхi” Максіма Багдановіча


У 1911 годзе Максім Багдановіч прыехаў у Беларусь і наведаў у Вільні музей беларускіх старажытнасцей, дзе яго ўразіла калекцыя слуцкіх паясоў. Ва ўзорах на слуцкіх паясах Максім убачыў знаёмую кветачку. Ён глядзеў на паясы і думаў пра тых , хто быў вымушаны днямі сядзець і карпатліва ткаць для заможных паноў цудоўныя паясы. Хлопец уяўляў прыгожых маладых дзяўчат, спачуваў ім. Ён дайшоў да ўзбярэжжа хуткаплыннай Віліі, сеў на лавачку і задумаўся. І вось думкі, як тая плынь, увасобіліся ў вершы, які быў напісаны ў 1912 годзе. У ім ідзе размова пра 18 стагоддзе, верш мае гістарычную аснову. Адносіцца да грамадзянскай лірыкі, пакладзены на музыку.

Гiсторыя слуцкiх паясоỳ

Мы даведаліся, што ў сярэдзіне васямнаццатага ст. князем Радзівілам у Слуцку была заснавана фабрыка па вытворчасці паясоў-“персіярня”. Называлі яе так, таму што на ёй працавалі персы і туркі, спецыяльна прывезеныя з-за мяжы, каб наладзіць гэтую справу( працавалі толькі мужчыны). Паясы ўпрыгожваліся шыкоўным арнаментам: поле звычайна запаўнялася папярэчнымі палоскамі або малюнкам, канцы- гірляндамі з кветак і лісця, абшываліся махрамі. У арнамент уключаліся кветкі мясцовай флоры: гваздзікі, васількі, незабудкі, жалуды і інш. Ткаліся яны залатымі, срэбнымі і шаўковымі ніткамі. Іх насілі вельмі багатыя людзі. Даўжыня вырабу- ад трох да пяці метраў, шырыня- дваццаць-трыццаць сантыметраў. На поясе абавязкова была метка “Зроблены ў Слуцку”. У 1846 годзе фабрыка была зачынена.Самая багатая калекцыя мелася ў князёў Радзівілаў. Пазней яна была перададзена ў Беларускую дзяржаўную карцінную галерэю. У гады Вялікай Айчыннай вайны была страчана.Цяпер самыя буйныя калекцыі знаходзяцца ў Маскве ў гістарычным музеі, у Сант-Пецярбургу ў Эрмітажы”.



Тэст па творчасцi Максiма Багдановiча

1.М Багдановіч нарадзіўся а)Мінску, б)Гродне , в)Яраслаўлі.

2.Дзяцінства прайшло ў а) Гродне, б)Яраслаўлі, вМінску.

3.Букваром для Максіма былі: а) народныя песні, б) народныя казкі, в) народныя прыказкі.

4.Адзіны зборнік называецца а)Жалейка,б) Вянок, в)Смык.

5.Верш “Слуцкія ткачыхі быў напісаны а)1912, б)1911, в)1913.

6.У вершы ідзе размова пра якое стагоддзе ? а) 18,б) 17, в)16.

7.Адносіцца дадзены верш да пэўнага віду лірыкі а) любоỳнай ,б) грамадзянскай, в) філасофскай.

8.Кампазіцыя складаецца з : а)дзвюх частак,б) трох частак,в) чатырох частак.

9.Сімвалам Бацькаўшчыны ў вершы з’яўляецца вобраз: а) васілька,б) калінкі, в) рабінкі.




Тэст па творчасцi Максiма Багдановiча

1.М Багдановіч нарадзіўся а)Мінску, б)Гродне , в)Яраслаўлі.

2.Дзяцінства прайшло ў а) Гродне, б)Яраслаўлі, вМінску.

3.Букваром для Максіма былі: а) народныя песні, б) народныя казкі, в) народныя прыказкі.

4.Адзіны зборнік называецца а)Жалейка,б) Вянок, в)Смык.

5.Верш “Слуцкія ткачыхі быў напісаны а)1912, б)1911, в)1913.

6.У вершы ідзе размова пра якое стагоддзе ? а) 18,б) 17, в)16.

7.Адносіцца дадзены верш да пэўнага віду лірыкі а) любоỳнай ,б) грамадзянскай, в) філасофскай.

8.Кампазіцыя складаецца з : а)дзвюх частак,б) трох частак,в) чатырох частак.

9.Сімвалам Бацькаўшчыны ў вершы з’яўляецца вобраз: а) васілька,б) калінкі, в) рабінкі.

Адказы. 1.а, 2.а, 3.а, 4.б, 5.а, 6.а, 7.б, 8.б, 9а.

Адказы. 1.а, 2.а, 3.а, 4.б, 5.а, 6.а, 7.б, 8.б, 9а.

БIЯГРАФIЯ МАКСIМА БАГДАНОВIЧА

М.Багдановіч нарадзіўся ў 1891 годзе ў Мінску. Бацька, Адам Ягоравіч педагог,- высокаадукаваны чалавек. Маці - Марыя Апанасаўна Мякота-працавала настаўніцай, любіла літаратуру. У хуткім часе сям’я перабралася ў Гродна.Там прайшло маленства паэта. Пасля смерці маці, калі хлопчыку не было яшчэ і пяці год, сям’я пакінула Беларусь і пераехала ў Ніжні Ноўгарад, затым у Яраслаўль. Максіма цягнула на зямлю продкаў. Ён самастойна вучыў беларускую мову. Букваром для Максіма былі народныя песні. Асабліва запомніліся яму песні жнеек, якія спявалі пра каласочкі і васілёчкі. Менавіта яны сталі той сілай, якая абудзіла талент паэта.Толькі ў 1911 годзе паэт пераехаў у Вільню. Сустрэча з радзімай пакінула незабыўныя ўражанні.

Максім быў хворы на сухоты. Сябры сабралі яму грошы для паездкі ў Крым на лячэнне. Памёр паэт у Ялце ў 1917 годзе. Пахаваны на Ауцкіх могілках. Пражыў усяго 25 гадоў. Пры жыцці Багдановіча быў выдадзены адзіны зборнік вершаў “Вянок”. Памяць пра паэта жыве і сёння : яго імем названы вуліцы, школы, адкрыты музеі. Помнікі песняру стаяць у Мінску, Яраслаўлі , Місхоры.

БIЯГРАФIЯ МАКСIМА БАГДАНОВIЧА

М.Багдановіч нарадзіўся ў 1891 годзе ў Мінску. Бацька, Адам Ягоравіч педагог,- высокаадукаваны чалавек. Маці - Марыя Апанасаўна Мякота-працавала настаўніцай, любіла літаратуру. У хуткім часе сям’я перабралася ў Гродна.Там прайшло маленства паэта. Пасля смерці маці, калі хлопчыку не было яшчэ і пяці год, сям’я пакінула Беларусь і пераехала ў Ніжні Ноўгарад, затым у Яраслаўль. Максіма цягнула на зямлю продкаў. Ён самастойна вучыў беларускую мову. Букваром для Максіма былі народныя песні. Асабліва запомніліся яму песні жнеек, якія спявалі пра каласочкі і васілёчкі. Менавіта яны сталі той сілай, якая абудзіла талент паэта.Толькі ў 1911 годзе паэт пераехаў у Вільню. Сустрэча з радзімай пакінула незабыўныя ўражанні.

Максім быў хворы на сухоты. Сябры сабралі яму грошы для паездкі ў Крым на лячэнне. Памёр паэт у Ялце ў 1917 годзе. Пахаваны на Ауцкіх могілках. Пражыў усяго 25 гадоў. Пры жыцці Багдановіча быў выдадзены адзіны зборнік вершаў “Вянок”. Памяць пра паэта жыве і сёння : яго імем названы вуліцы, школы, адкрыты музеі. Помнікі песняру стаяць у Мінску, Яраслаўлі , Місхоры.








Каталог: uploads -> doc
doc -> Тэма: Восеньскія плады і насенне, гародніна і садавіна – крыніца вітамінаў. Правілы ўжывання гародніны і садавіны
doc -> Расце Расце
doc -> 1. Актуалізацыя ведаў і пастаноўка мэты дзейнасці
doc -> Тэма: неабсяжны свет загадак
doc -> Урок атрымання новых ведаў. Выгляд навучальнага заняткі: урок-даследаванне
doc -> Наша мова Ведаць, беларуская мова, словы, гутарыць, размаўляюць, перакладаюць, разумеюць. Школа
doc -> Алімпіядныя заданні па беларускай мове па раздзеле “Фанетыка”
doc -> Тэма ўрока: Неабсяжны свет загадак
doc -> Замацаванне вуснага складання і аднімання двухзначных лікаў
doc -> Урок хіміі па тэме


Поделитесь с Вашими друзьями:




База данных защищена авторским правом ©urok.shkola.of.by 2022
звярнуцца да адміністрацыі

войти | регистрация
    Галоўная старонка


загрузить материал